Bạn cần biết: 6 Nghị quyết Quốc hội hiệu lực tháng 6/2026 ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp và người dân

Chúng tôi nhận được rất nhiều câu hỏi từ quý khách hàng về những thay đổi pháp lý quan trọng trong tháng 6/2026. Đặc biệt, từ ngày 08/6/2026, 06 Nghị quyết được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI ngày 24/4/2026 chính thức có hiệu lực. Các văn bản này không chỉ mang tính định hướng vĩ mô mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch kinh doanh, nghĩa vụ thuế và quyền lợi của người dân. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ phân tích chi tiết từng Nghị quyết và đưa ra lời khuyên thực tế cho bạn.

1. Nghị quyết 31/2026/QH16: Quốc hội thông qua 09 luật và 05 nghị quyết – Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì?

Theo Nghị quyết 31/2026/QH16 về Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, tại khoản 1.3, Quốc hội đã thông qua 09 luật và 05 nghị quyết quy phạm pháp luật. Đáng chú ý, danh sách 09 luật bao gồm:

• Luật Tiếp cận thông tin 2026 (số 01/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/9/2026
• Luật Thủ đô 2026 (số 02/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/7/2026
• Luật Hộ tịch 2026 (số 03/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/3/2027
• Luật Công chứng sửa đổi 2026 (số 04/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/01/2027
• Luật Trợ giúp pháp lý sửa đổi 2026 (số 05/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/01/2027
• Luật Thi đua, khen thưởng sửa đổi 2026 (số 06/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/10/2026
• Luật Tín ngưỡng, tôn giáo 2026 (số 07/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/01/2027
• Luật Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài sửa đổi 2026 (số 08/2026/QH16) – hiệu lực từ 01/7/2027
• Luật số 09/2026/QH16 sửa đổi 04 luật thuế: Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt – hiệu lực từ 24/04/2026

Tình huống thực tế: Một doanh nghiệp sản xuất tại Hà Nội đã thanh toán thuế GTGT theo mức cũ vào tháng 5/2026, nhưng Luật sửa đổi 04 luật thuế đã có hiệu lực từ 24/4/2026. Nếu không cập nhật, doanh nghiệp có thể bị truy thu thuế và phạt chậm nộp. Chúng tôi khuyến nghị quý khách rà soát ngay các hóa đơn, chứng từ phát sinh từ tháng 4/2026.

2. Nghị quyết 21/2026/QH16: Bổ sung 13.760 tỷ đồng ngân sách – Ý nghĩa với doanh nghiệp là gì?

Theo Nghị quyết 21/2026/QH16, tại Điều 1, Quốc hội quyết nghị bổ sung dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2024 là 13.760 tỷ đồng, gồm tăng thu ngân sách trung ương 3.408 tỷ đồng và tăng thu ngân sách địa phương 10.352 tỷ đồng. Tại Điều 3, quyết toán ngân sách năm 2024 được phê chuẩn với tổng thu cân đối 3.402.379 tỷ đồng, tổng chi 3.587.655 tỷ đồng, bội chi 323.308 tỷ đồng (bằng 2,8% GDP). Tổng mức vay bù đắp bội chi và trả nợ gốc là 611.200 tỷ đồng.

Đáng chú ý, Điều 4 yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính. Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, điều này có thể dẫn đến việc thanh tra thuế và kiểm toán ngân sách tại các doanh nghiệp nhà nước và địa phương sẽ được siết chặt hơn trong năm 2026-2027.

3. Nghị quyết 27/2026/QH16: Đầu tư công 8.220.000 tỷ đồng – Cơ hội nào cho nhà thầu?

Theo Nghị quyết 27/2026/QH16, tại Điều 2, tổng mức vốn kế hoạch đầu tư công trung hạn nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026-2030 là 8.220.000 tỷ đồng, gồm vốn ngân sách trung ương 3.800.000 tỷ đồng và vốn ngân sách địa phương 4.420.000 tỷ đồng. Mục tiêu phấn đấu giải ngân đạt trên 95% kế hoạch vốn, đồng thời bố trí vốn tập trung, trọng điểm, giảm tối thiểu 30% số lượng dự án so với giai đoạn 2021-2025.

Trích dẫn từ Nghị quyết: “Nâng cao hiệu quả đầu tư công, tạo sức lan tỏa, dẫn dắt, thu hút tối đa các nguồn vốn ngoài nhà nước cho đầu tư phát triển, thúc đẩy kinh tế tăng trưởng nhanh, bền vững.” (Điều 1)

Tình huống thực tế: Một nhà thầu xây dựng tham gia đấu thầu dự án hạ tầng giao thông cần lưu ý: với việc giảm 30% số lượng dự án, các dự án được lựa chọn sẽ có quy mô lớn hơn và yêu cầu kỹ thuật cao hơn. Nhà thầu nên chuẩn bị năng lực tài chính và kinh nghiệm phù hợp.

4. Nghị quyết 26/2026/QH16: Trần nợ công 60% GDP – Doanh nghiệp vay vốn nước ngoài có bị ảnh hưởng?

Theo Nghị quyết 26/2026/QH16, tại khoản 5 Điều 2, tổng mức vay của Chính phủ giai đoạn 2026-2030 khoảng 6,497 triệu tỷ đồng; nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ khoảng 3,2 triệu tỷ đồng. Về an toàn nợ công (khoản 4 Điều 2):

• Trần nợ công hằng năm: không quá 60% GDP, ngưỡng cảnh báo: 50% GDP
• Trần nợ Chính phủ hằng năm: không quá 50% GDP, ngưỡng cảnh báo: 45% GDP
• Trần nợ nước ngoài của quốc gia: không quá 50% GDP, ngưỡng cảnh báo: 45% GDP

Trường hợp tăng trưởng kinh tế, lạm phát, tỷ giá, lãi suất biến động mạnh, Chính phủ trình Quốc hội xem xét điều chỉnh. Điều này có thể ảnh hưởng đến doanh nghiệp có khoản vay nước ngoài hoặc phát hành trái phiếu quốc tế.

5. Nghị quyết 25/2026/QH16: Mục tiêu tăng trưởng GDP 10%/năm – Cơ hội đầu tư nào cho bạn?

Theo Nghị quyết 25/2026/QH16, mục tiêu tổng quát là phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân đạt từ 10%/năm trở lên trong giai đoạn 2026-2030. Đến năm 2030, Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, thuộc nhóm 30 nền kinh tế có quy mô GDP hàng đầu thế giới.

Các giải pháp chủ yếu bao gồm: hoàn thiện thể chế phát triển đồng bộ, chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số, phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ. Theo mục 4, Chính phủ và chính quyền địa phương có trách nhiệm xây dựng chương trình hành động cụ thể cho từng năm.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, mục tiêu tăng trưởng 10%/năm đòi hỏi cải cách thể chế mạnh mẽ, đặc biệt trong lĩnh vực đầu tư, thuế và đất đai. Doanh nghiệp nên tận dụng các ưu đãi đầu tư từ các luật mới.

6. Nghị quyết 22/2026/QH16: Giám sát tài sản công – Trụ sở làm việc có bị thu hồi?

Theo Nghị quyết 22/2026/QH16, tại điểm đ khoản 2 Điều 1, Quốc hội sẽ xem xét Báo cáo kết quả giám sát chuyên đề “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công là trụ sở làm việc sau khi thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính”. Ủy ban Thường vụ Quốc hội được giao tổ chức giám sát và báo cáo tại Kỳ họp thứ 4.

Tình huống thực tế: Một doanh nghiệp đang thuê trụ sở làm việc từ cơ quan nhà nước cần lưu ý: nếu trụ sở đó nằm trong diện bị sắp xếp lại, hợp đồng thuê có thể bị chấm dứt trước thời hạn. Chúng tôi khuyến nghị quý khách kiểm tra tình trạng pháp lý của trụ sở đang sử dụng.

Lời khuyên từ luật sư

1. Rà soát ngay các nghĩa vụ thuế: Luật sửa đổi 04 luật thuế đã có hiệu lực từ 24/4/2026. Quý khách cần kiểm tra lại các hóa đơn, tờ khai thuế từ tháng 4/2026 để tránh bị truy thu và phạt.
2. Cập nhật kế hoạch đầu tư: Với mục tiêu đầu tư công 8.220.000 tỷ đồng và giảm 30% dự án, các nhà thầu nên tập trung vào các dự án trọng điểm quốc gia, hạ tầng giao thông, năng lượng.
3. Theo dõi chính sách tỷ giá và lãi suất: Nghị quyết về nợ công cho phép điều chỉnh nghĩa vụ trả nợ nếu biến động kinh tế vĩ mô. Doanh nghiệp có vay nước ngoài nên có phương án dự phòng.
4. Chuẩn bị cho giám sát tài sản công: Nếu quý khách đang thuê hoặc sử dụng trụ sở công, cần chuẩn bị hồ sơ pháp lý đầy đủ để đối phó với các đợt thanh tra, kiểm tra.
5. Tận dụng cơ hội từ tăng trưởng GDP 10%: Các ngành công nghệ, chuyển đổi số, hạ tầng sẽ được ưu tiên. Doanh nghiệp nên nghiên cứu các chính sách ưu đãi đầu tư mới.