Tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế: Ngưỡng nợ, quy trình và cách gỡ vướng mới nhất

Trong thời gian gần đây, nhiều người nộp thuế phản ánh tình trạng bị tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế với số tiền nhỏ, gây ảnh hưởng đến kế hoạch công tác và du lịch. Trước thực trạng này, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã chỉ đạo Bộ Tài chính nghiên cứu, sửa đổi quy định để vừa đảm bảo thu đúng thu đủ ngân sách, vừa tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Với tư cách là luật sư tư vấn, chúng tôi sẽ phân tích chi tiết các quy định hiện hành, ngưỡng nợ cụ thể, quy trình xử lý và cách thức giải quyết vướng mắc cho quý khách.

Quy định hiện hành về tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế là gì?

Theo Luật Quản lý thuế và Nghị định số 49/2025/NĐ-CP do Chính phủ ban hành, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh là một trong những chế tài nhằm đảm bảo thu hồi nợ thuế. Cụ thể, các ngưỡng nợ được quy định rõ ràng cho từng nhóm đối tượng:

• Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh: Áp dụng tạm hoãn xuất cảnh nếu số tiền nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn trên 120 ngày.
• Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã: Ngưỡng nợ là từ 500 triệu đồng trở lên và quá hạn trên 120 ngày.
• Các trường hợp đặc biệt: Bỏ địa chỉ kinh doanh, hoặc người chuẩn bị xuất cảnh để định cư ở nước ngoài nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế, không phân biệt số tiền nợ.

Đáng chú ý, trước khi áp dụng biện pháp này, cơ quan thuế phải gửi thông báo trước 30 ngày tới tài khoản thuế điện tử, địa chỉ cư trú đã đăng ký của doanh nghiệp và người đại diện pháp luật, đồng thời công khai trên cổng thông tin điện tử của ngành Thuế.

Vì sao người nộp thuế bị tạm hoãn xuất cảnh dù nợ số tiền nhỏ?

Theo ông Mai Sơn – Phó Cục trưởng Cục Thuế, qua rà soát dữ liệu quản lý thuế, phần lớn các trường hợp được phản ánh là cá nhân đã bỏ địa chỉ kinh doanh, không thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế theo quy định. Điều này khiến cơ quan thuế không thể liên hệ và xác minh tình trạng nợ thuế.

Cơ quan thuế đã phối hợp với chính quyền địa phương để xác minh doanh nghiệp, người đại diện pháp luật tại địa chỉ đăng ký; đồng thời gửi thông báo về tình hình nợ thuế qua số điện thoại, email đã đăng ký. Nếu không nhận được phản hồi, cơ quan thuế có căn cứ để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh ngay cả khi số nợ nhỏ hơn ngưỡng quy định.

Quy trình giải quyết vướng mắc về tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế như thế nào?

Văn phòng Chính phủ đã có văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, theo đó:

• Bộ Tài chính được giao nghiên cứu kỹ các vướng mắc phát sinh từ thực tế, sửa đổi, bổ sung quy định về hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế trong trường hợp xuất cảnh tại Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế.
• Thời hạn trình Chính phủ: Trước ngày 20/6/2026.
• Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được giao xem xét kiến nghị, đề xuất của Bộ Tài chính để có giải pháp phù hợp trong công tác quản lý nhà nước.

Bên cạnh đó, Cục Thuế cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với Cục Quản lý xuất nhập cảnh (Bộ Công an) để nghiên cứu giải pháp nâng cấp ứng dụng công nghệ thông tin, nhằm thực hiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo thời gian thực ngay sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.

Tình huống thực tế

Ví dụ: Anh A là chủ một hộ kinh doanh nhỏ tại Hà Nội, có số nợ thuế 45 triệu đồng do chậm nộp tờ khai thuế. Anh A đã thay đổi địa chỉ kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan thuế. Khi chuẩn bị đi du lịch nước ngoài, anh A phát hiện mình bị tạm hoãn xuất cảnh. Mặc dù số nợ dưới 50 triệu đồng, nhưng do anh A đã bỏ địa chỉ kinh doanh và cơ quan thuế không thể liên hệ, nên biện pháp tạm hoãn xuất cảnh vẫn được áp dụng.

Trong trường hợp này, anh A cần liên hệ ngay với cơ quan thuế nơi đăng ký kinh doanh, hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế và cập nhật địa chỉ mới. Sau khi xác nhận hoàn tất, cơ quan thuế sẽ phối hợp với Cục Quản lý xuất nhập cảnh để hủy bỏ lệnh tạm hoãn xuất cảnh.

Lời khuyên từ luật sư

Để tránh bị tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế một cách bất ngờ, quý khách cần lưu ý:

1. Kiểm tra tình trạng nợ thuế thường xuyên qua Cổng thông tin điện tử của Tổng cục Thuế hoặc ứng dụng eTax Mobile. Đặc biệt trước mỗi chuyến đi nước ngoài, hãy xác nhận không có khoản nợ nào đang bị cưỡng chế.
2. Cập nhật địa chỉ liên hệ với cơ quan thuế ngay khi có thay đổi (địa chỉ kinh doanh, số điện thoại, email). Việc này giúp bạn nhận được thông báo kịp thời trước khi bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
3. Không chủ quan với số nợ nhỏ: Dù số tiền nợ dưới 50 triệu đồng, nếu bạn bỏ địa chỉ kinh doanh hoặc chuẩn bị xuất cảnh định cư nước ngoài, bạn vẫn có thể bị tạm hoãn xuất cảnh.
4. Hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi xuất cảnh theo quy định tại Nghị định 49/2025/NĐ-CP để tránh các rắc rối không đáng có.
5. Liên hệ luật sư nếu bạn cho rằng việc tạm hoãn xuất cảnh là không đúng quy định hoặc cần hỗ trợ trong việc giải quyết khiếu nại với cơ quan thuế.

Câu hỏi thường gặp