Nội dung chính

Nghị định 175/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 15 tháng 5 năm 2026 và có hiệu lực từ ngày 01 tháng 7 năm 2026, là khung pháp lý toàn diện quy định về tổ chức và hoạt động của các chương trình, dự án tài chính vi mô do các tổ chức chính trị – xã hội và tổ chức phi chính phủ triển khai tại Việt Nam. Văn bản này chính thức thay thế Quyết định số 20/2017/QĐ-TTg. Mục tiêu chính của Nghị định là chuẩn hóa và tăng cường hiệu quả các hoạt động tài chính vi mô, đảm bảo chúng tập trung vào mục đích xóa đói giảm nghèo, tạo việc làm và đáp ứng nhu cầu tài chính của các đối tượng yếu thế, đồng thời nhấn mạnh tính chất phi lợi nhuận của các hoạt động này, tách biệt với hoạt động ngân hàng thông thường.

Nghị định đưa ra các tiêu chuẩn và điều kiện chặt chẽ đối với người quản lý, điều hành cũng như cơ cấu tổ chức tối thiểu của chương trình, dự án tài chính vi mô, bao gồm việc phải có ban quản lý, bộ phận cho vay, bộ phận kế toán tài chính và bộ phận kiểm soát, quản lý rủi ro chuyên trách. Các quy định chi tiết về thời hạn, địa bàn, nội dung hoạt động (bao gồm hoạt động cho vay với mức tối đa 50 triệu đồng/khách hàng, nhận tiền gửi bắt buộc, nhận ủy thác cho vay và tiếp nhận vốn tài trợ) cũng được nêu rõ. Đặc biệt, Nghị định yêu cầu các tổ chức phải ban hành và định kỳ rà soát các quy định nội bộ toàn diện để đảm bảo quản lý hiệu quả và minh bạch.

Ngoài ra, Nghị định còn quy định chi tiết các thủ tục khi có thay đổi về tên, địa điểm, địa bàn hoạt động, mức vốn thực hiện hoặc người quản lý, điều hành, đều yêu cầu sự chấp thuận và sửa đổi Giấy chứng nhận đăng ký từ Ngân hàng Nhà nước hoặc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực, dựa trên ý kiến của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Các trường hợp chấm dứt hoạt động và thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký cũng được liệt kê cụ thể với trình tự thực hiện rõ ràng. Chế độ tài chính, hạch toán kế toán và báo cáo cũng được quy định chặt chẽ, cùng với việc phân định trách nhiệm quản lý, giám sát giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Bộ Ngoại giao và Ủy ban nhân dân các cấp nhằm đảm bảo sự tuân thủ và phát triển bền vững của hoạt động tài chính vi mô.

Điểm quan trọng

• Thiết lập khuôn khổ pháp lý mới thay thế Quyết định 20/2017/QĐ-TTg, chuẩn hóa hoạt động tài chính vi mô của tổ chức chính trị – xã hội và tổ chức phi chính phủ.
• Đưa ra các tiêu chuẩn cụ thể về trình độ, kinh nghiệm cho người quản lý, điều hành và yêu cầu cơ cấu tổ chức tối thiểu gồm 4 bộ phận chính (quản lý, cho vay, kế toán, kiểm soát rủi ro).
• Quy định rõ ràng về nội dung hoạt động, bao gồm mức cho vay tối đa 50 triệu đồng/khách hàng, nhận tiền gửi bắt buộc, ủy thác cho vay và vốn tài trợ, đồng thời yêu cầu ban hành quy định nội bộ chi tiết.
• Phân định thẩm quyền quản lý, kiểm tra, giám sát giữa Ngân hàng Nhà nước, các Bộ ngành liên quan và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, kèm theo các quy định chuyển tiếp để hỗ trợ các chương trình, dự án thích ứng.

Đối tượng áp dụng

Nghị định áp dụng cho các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức phi chính phủ (trong nước và nước ngoài) đang triển khai các chương trình, dự án tài chính vi mô tại Việt Nam. Đồng thời, các bộ, cơ quan ngang bộ (Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Bộ Ngoại giao) và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có liên quan đến việc quản lý, kiểm tra, giám sát hoạt động tài chính vi mô cũng là đối tượng chịu sự điều chỉnh của văn bản này. Các cá nhân, tổ chức là khách hàng hoặc có liên quan đến hoạt động của chương trình, dự án tài chính vi mô cũng bị ảnh hưởng trực tiếp.