Nghị định 218/2026/NĐ-CP về vận tải đường bộ: 8 điểm mới doanh nghiệp cần biết ngay

Chào bạn,

Việc cập nhật các quy định mới trong lĩnh vực vận tải đường bộ là vô cùng quan trọng đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh và cả các cơ quan quản lý nhà nước. Nghị định 218/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành đã chính thức sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung quan trọng của Nghị định 158/2024/NĐ-CP về hoạt động vận tải đường bộ.

Trong bài viết này, chúng tôi sẽ phân tích chi tiết những điểm mới nổi bật nhất, giúp bạn nắm bắt kịp thời và tránh những rủi ro pháp lý không đáng có.

1. Nghị định 218/2026/NĐ-CP thay đổi quy định nào về tăng cường xe tuyến cố định dịp lễ, Tết?

Trước đây, theo Nghị định 158/2024/NĐ-CP, doanh nghiệp phải xây dựng phương án tăng cường xe và gửi về Sở Giao thông vận tải (GTVT) hai đầu tuyến. Quy trình này khá cứng nhắc và đôi khi không kịp thời ứng phó với biến động nhu cầu thực tế.

Theo quy định mới tại Nghị định 218/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp được xây dựng phương án hoặc điều chỉnh phương án theo nhu cầu thực tế và gửi về Sở Xây dựng hai đầu tuyến quản lý. Sự thay đổi này mang lại tính linh hoạt cao hơn cho đơn vị vận tải trong các dịp cao điểm.

Các chuyên gia pháp lý đánh giá, việc chuyển cơ quan quản lý từ Sở GTVT sang Sở Xây dựng cũng là một điểm đáng chú ý, thể hiện sự tinh gọn và phân công lại chức năng quản lý nhà nước.

2. Quản lý hoạt động xe buýt thay đổi thế nào dưới thời Nghị định 218/2026/NĐ-CP?

Nghị định 158/2024/NĐ-CP chủ yếu quy định trách nhiệm của Sở GTVT trong quản lý tuyến xe buýt và đấu thầu khai thác. Tuy nhiên, Nghị định 218/2026/NĐ-CP đã mở rộng đáng kể phạm vi này.

Sở Xây dựng và UBND cấp tỉnh sẽ có thêm trách nhiệm quan trọng, bao gồm:

• Xây dựng chính sách hỗ trợ cho hoạt động xe buýt.
• Ban hành định mức kinh tế – kỹ thuật.
• Tổ chức đấu thầu hoặc đặt hàng dịch vụ công ích.

Đây là một bước tiến lớn nhằm chuyên nghiệp hóa và minh bạch hóa hoạt động vận tải hành khách công cộng.

3. Siết chặt kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng: Những điều cấm mới

Đây là một trong những điểm thay đổi mạnh mẽ nhất nhằm chấn chỉnh tình trạng “xe hợp đồng trá hình” hoạt động như xe khách tuyến cố định. Nghị định 158/2024/NĐ-CP chỉ quy định không được bán vé, thu tiền, xác nhận đặt chỗ ngoài hợp đồng.

Nghị định 218/2026/NĐ-CP siết chặt hơn nữa, bổ sung thêm các hành vi bị cấm:

• Không được xác nhận đặt chỗ, không được thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào ngoài hợp đồng đã ký.
• Cấm đón trả khách tại trụ sở, văn phòng hoặc bất kỳ điểm cố định nào trên đường phố.

Tình huống thực tế: Một doanh nghiệp vận tải có hợp đồng chở 30 công nhân đi làm hàng ngày. Nếu họ nhận thêm khách lẻ dọc đường và thu tiền, dù chỉ 50.000 đồng/lượt, cũng sẽ bị xử phạt theo quy định mới.

4. Yêu cầu chia sẻ dữ liệu hợp đồng vận tải với Bộ Công an từ ngày 01/01/2028

Đây là một quy định hoàn toàn mới mà Nghị định 158/2024/NĐ-CP chưa từng đề cập. Theo Nghị định 218/2026/NĐ-CP, từ ngày 01/01/2028, doanh nghiệp kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng phải kết nối, chia sẻ dữ liệu hợp đồng vận tải với Bộ Công an trước khi thực hiện chuyến đi.

Mục đích của quy định này là tăng cường quản lý nhà nước, phòng chống tội phạm và đảm bảo an ninh trật tự. Dữ liệu được chia sẻ sẽ phục vụ cho công tác quản lý của các cơ quan chức năng.

Lời khuyên từ luật sư:

1. Chuẩn bị hạ tầng công nghệ: Doanh nghiệp cần đầu tư hệ thống phần mềm quản lý và kết nối dữ liệu trước thời điểm 01/01/2028.
2. Rà soát hợp đồng: Đảm bảo tất cả hợp đồng vận tải đều được số hóa và có đầy đủ thông tin theo yêu cầu.
3. Đào tạo nhân sự: Cử cán bộ phụ trách công nghệ thông tin và pháp chế tham gia các khóa tập huấn về quy định mới.
4. Liên hệ cơ quan chức năng: Chủ động làm việc với Sở Xây dựng và Công an địa phương để được hướng dẫn chi tiết về quy trình kết nối dữ liệu.
5. Theo dõi văn bản hướng dẫn: Chờ đợi các thông tư, nghị định hướng dẫn thi hành từ Bộ Công an và Bộ Xây dựng.

5. Ai tổ chức tập huấn lái xe kinh doanh vận tải? Sự thay đổi lớn về thẩm quyền

Trước đây, theo Nghị định 158/2024/NĐ-CP, việc tổ chức tập huấn cho lái xe kinh doanh vận tải do chính đơn vị kinh doanh vận tải tự tổ chức hoặc phối hợp tổ chức. Điều này dẫn đến tình trạng chất lượng tập huấn không đồng đều.

Nghị định 218/2026/NĐ-CP đã chuyển giao trách nhiệm này sang Sở Xây dựng. Cụ thể, Sở Xây dựng sẽ chủ trì tổ chức tập huấn, thông báo kế hoạch, tiếp nhận đăng ký, quản lý và cấp giấy chứng nhận.

Bên cạnh đó, hình thức kiểm tra sau tập huấn cũng được đổi mới. Ngoài kiểm tra tập trung bằng bài viết trên giấy như cũ, Nghị định 218/2026/NĐ-CP bổ sung hình thức thi trắc nghiệm trên máy tính (khi đáp ứng điều kiện về hệ thống phần mềm và ngân hàng đề).

Câu hỏi thường gặp

Bài viết trên đây là sự phân tích, tư vấn của chúng tôi dựa trên các quy định hiện hành. Nếu bạn cần hỗ trợ thêm hoặc có tình huống pháp lý cụ thể, đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi để được tư vấn trực tiếp.