Nghị quyết 10-NQ/TW: Hướng dẫn chi tiết về cơ hội đầu tư tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC)

Trong bối cảnh Việt Nam đang chuyển mình từ một điểm đến sản xuất truyền thống thành một trung tâm tài chính khu vực, Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 8/6/2026 đã mở ra một chương mới cho Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC). Với tư cách là luật sư tư vấn đầu tư, chúng tôi sẽ giúp bạn – các nhà đầu tư và định chế tài chính quốc tế – hiểu rõ những cơ hội và lộ trình pháp lý cụ thể mà Nghị quyết này mang lại.

Nghị quyết 10-NQ/TW thay đổi tư duy thu hút đầu tư nước ngoài như thế nào?

Theo Nghị quyết số 10-NQ/TW do Bộ Chính trị ban hành, khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài lần đầu tiên được khẳng định là một bộ phận cấu thành của nền kinh tế, đồng thời là động lực thúc đẩy tăng trưởng, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Đây là bước ngoặt quan trọng, bởi trước đây, tư duy thu hút FDI chủ yếu tập trung vào số lượng dự án và vốn đăng ký.

Điểm mới đáng chú ý: Nghị quyết đặt khu vực FDI trong mối liên kết với hệ sinh thái phát triển dài hạn, bao gồm thị trường vốn, Trung tâm Tài chính Quốc tế, khu thương mại tự do, đổi mới sáng tạo, hạ tầng dữ liệu và logistics. Điều này cho thấy Việt Nam không chỉ muốn là “công xưởng sản xuất” mà còn hướng tới vai trò là nơi tập trung các hoạt động có giá trị gia tăng cao như nghiên cứu và phát triển (R&D), trung tâm điều hành khu vực và dịch vụ tài chính quốc tế.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, định hướng này giúp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, đồng thời thu hút các dòng vốn cho đổi mới sáng tạo và các lĩnh vực có hàm lượng tri thức cao.

VIFC – Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam có cơ chế pháp lý đặc thù nào?

Hiện nay, nền tảng pháp lý cho VIFC được xây dựng dựa trên hai văn bản chính:

• Nghị quyết số 222/2025/QH15 của Quốc hội về Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam
• 8 Nghị định hướng dẫn của Chính phủ, quy định chi tiết về cơ chế đặc thù cho VIFC

Các cơ chế này cho phép VIFC không chỉ thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp (FDI) mà còn tạo điều kiện cho các hoạt động tài chính có giá trị gia tăng cao như:

• Huy động vốn quốc tế
• Quản lý quỹ và quản lý tài sản
• Thanh toán xuyên biên giới
• Bảo hiểm và các dịch vụ tài chính phái sinh

Tình huống thực tế: Nhiều tập đoàn nước ngoài hiện đang chọn Việt Nam làm cứ điểm sản xuất, nhưng các hoạt động tài chính như huy động vốn, quản lý quỹ vẫn được thực hiện tại Singapore hoặc Hong Kong. Điều này khiến phần giá trị gia tăng từ các dịch vụ tài chính không được giữ lại trong nước. VIFC ra đời nhằm giải quyết vấn đề này.

Phó Giáo sư-Tiến sỹ Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC tại TP.HCM, nhận định:

“VIFC không chỉ là một cơ chế đặc thù về thể chế mà còn là nơi phát triển các sản phẩm tài chính mới, qua đó gia tăng độ sâu của hệ thống tài chính Việt Nam.”

Bốn trụ cột phát triển của VIFC là gì và tiến độ triển khai ra sao?

Theo chiến lược phát triển của Cơ quan điều hành VIFC, bốn trụ cột chính đã được xác định và triển khai theo lộ trình cụ thể:

1. Tài chính hàng không (Aviation Finance): Ra mắt tháng 2/2026
2. Fintech Hub: Ra mắt tháng 4/2026
3. Hệ sinh thái tài chính hàng hải (Maritime Finance): Đưa vào hoạt động ngày 21/5/2026
4. Hệ thống liên ngân hàng quốc tế: Đang trong giai đoạn hoàn thiện

Số liệu cụ thể: Hiện nay, khoảng 70-80% dòng vốn trong nền kinh tế Việt Nam vẫn được cung ứng thông qua kênh tín dụng ngân hàng, cho thấy thị trường vốn trung và dài hạn còn nhiều dư địa phát triển.

Các định chế tài chính trong nước và quốc tế đều đang thể hiện sự sẵn sàng tham gia. Khi quy chế hoạt động được thông qua, các thành viên sẽ có thể triển khai hoạt động ngay, góp phần hình thành một hệ sinh thái tài chính hoàn chỉnh.

Những lợi thế cạnh tranh nào giúp VIFC thu hút dòng vốn quốc tế?

Theo phân tích của các chuyên gia pháp lý và tài chính, Việt Nam sở hữu những lợi thế đặc thù so với các trung tâm tài chính trong khu vực:

• Nền kinh tế thực mạnh: Việt Nam đã và đang trở thành cứ điểm sản xuất quan trọng trong khu vực, khác biệt với Singapore nơi dịch vụ tài chính đóng vai trò chủ đạo
• Nguồn nhân lực dồi dào: Chất lượng lao động ngày càng được nâng cao, khả năng sử dụng tiếng Anh tương đối tốt
• Vị trí địa lý thuận lợi: Kết nối thương mại và logistics quốc tế, với các cảng trung chuyển lớn như Cái Mép-Thị Vải

Tuy nhiên, để cạnh tranh với các trung tâm tài chính như Singapore, Hong Kong hay Dubai, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện:

• Độ sâu thị trường tài chính: Phát triển các sản phẩm tài chính mới, đặc biệt là các sản phẩm phái sinh
• Đa dạng hóa kênh dẫn vốn: Giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng (hiện chiếm 70-80%)
• Phát triển thị trường vốn trung và dài hạn

Thông điệp từ luật sư tới nhà đầu tư quốc tế

Với tư cách là luật sư tư vấn đầu tư, chúng tôi khẳng định rằng Thành phố Hồ Chí Minh và VIFC đang trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư và định chế tài chính quốc tế. Những cơ chế, chính sách đặc thù cùng hệ sinh thái tài chính đang được xây dựng sẽ tạo điều kiện để các định chế tài chính mở rộng hoạt động và tìm kiếm cơ hội tăng trưởng.

Lời khuyên từ luật sư:

1. Chuẩn bị hồ sơ pháp lý sớm: Khi quy chế hoạt động của VIFC được ban hành, các thành viên sẽ có thể triển khai hoạt động ngay. Do đó, việc chuẩn bị trước các thủ tục pháp lý là rất quan trọng.
2. Đánh giá cơ hội đầu tư: Tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên như tài chính hàng không, hàng hải, Fintech và liên ngân hàng quốc tế.
3. Hợp tác với đối tác địa phương: Xây dựng mối quan hệ với các định chế tài chính trong nước để tận dụng lợi thế về hiểu biết thị trường.
4. Theo dõi các văn bản pháp luật mới: Cập nhật thường xuyên các Nghị định hướng dẫn và quy chế hoạt động của VIFC.
5. Tham gia kiến tạo hệ sinh thái: VIFC không chỉ là nơi đầu tư mà còn là cơ hội để đồng phát triển với cộng đồng tài chính quốc tế.