Từ 1/7/2026: Tăng mức phạt hàng loạt thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao – Bạn cần biết gì?

Kính thưa quý khách,

Trong những năm gần đây, tình trạng lừa đảo qua không gian mạng ngày càng gia tăng với các thủ đoạn tinh vi, gây thiệt hại lớn cho người dân và doanh nghiệp. Nhận thức được điều này, Chính phủ đã ban hành Nghị định 174/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, với mục tiêu siết chặt chế tài xử phạt đối với các hành vi lừa đảo công nghệ cao. Là luật sư tư vấn, chúng tôi sẽ giúp bạn hiểu rõ những thay đổi quan trọng này và cách bảo vệ bản thân trước các rủi ro pháp lý.

1. Những hành vi lừa đảo công nghệ cao nào bị tăng mức phạt từ 1/7/2026?

Theo Nghị định 174/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành, thay thế một phần Nghị định 15/2020/NĐ-CP, các hành vi sau đây bị điều chỉnh tăng mức xử phạt hành chính:

• Hành vi thiết lập trang thông tin điện tử giả mạo tổ chức, cá nhân khác: Mức phạt tăng từ 20-30 triệu đồng (theo Nghị định 15/2020) lên 30-40 triệu đồng.
• Hành vi cung cấp hoặc chia sẻ đường dẫn đến thông tin vi phạm pháp luật: Mức phạt tăng từ 10-20 triệu đồng lên 20-30 triệu đồng.
• Hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, vu khống: Mức phạt tăng từ 10-20 triệu đồng lên 20-30 triệu đồng.
• Hành vi chia sẻ thông tin sai sự thật gây hoang mang trong Nhân dân, gây thiệt hại kinh tế-xã hội hoặc cản trở hoạt động công vụ: Mức phạt tăng từ mức cũ lên 30-50 triệu đồng.
• Hành vi tiết lộ bí mật nhà nước, bí mật đời tư hoặc bí mật cá nhân trên môi trường mạng: Mức phạt tăng từ 20-30 triệu đồng lên 30-50 triệu đồng.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, việc tăng mức phạt này là cần thiết để răn đe và ngăn chặn các hành vi lừa đảo đang ngày càng tinh vi trên không gian mạng.

2. Giả mạo thông tin thuê bao: Chỉ 1 SIM cũng bị phạt?

Đây là một điểm mới rất đáng chú ý của Nghị định 174/2026/NĐ-CP. Trước đây, theo Nghị định 15/2020/NĐ-CP, hành vi giả mạo thông tin để giao kết hợp đồng dịch vụ viễn thông chủ yếu bị xử lý khi số lượng SIM vi phạm từ 201 SIM trở lên, hoặc bị áp dụng hình thức đình chỉ hoạt động. Điều này tạo kẽ hở cho các đối tượng lừa đảo sử dụng SIM rác với số lượng nhỏ để thực hiện các cuộc gọi, tin nhắn lừa đảo.

Theo quy định mới, người có hành vi giả mạo hoặc sử dụng giấy tờ của người khác để đăng ký thông tin thuê bao sẽ bị phạt từ 200.000 đồng đến 500.000 đồng đối với mỗi số thuê bao vi phạm, nếu vi phạm từ 01 đến 10 số thuê bao. Như vậy, chỉ cần 1 SIM giả mạo cũng có thể bị xử phạt hành chính, thay vì chỉ bị xử lý khi vi phạm với số lượng lớn như trước đây.

Ngoài ra, hành vi sử dụng phần mềm, ứng dụng công nghệ thông tin để giả mạo thông tin, giấy tờ nhằm đăng ký thuê bao viễn thông vẫn tiếp tục bị phạt từ 80 – 100 triệu đồng.

3. Các hành vi tấn công mạng có bị xử phạt nặng hơn không?

Bên cạnh việc tăng mức phạt cho các hành vi giả mạo và phát tán thông tin sai sự thật, Nghị định 174/2026/NĐ-CP vẫn duy trì các mức phạt nghiêm khắc đối với các hành vi xâm phạm an toàn, an ninh mạng. Cụ thể:

• Hành vi xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc hệ thống thông tin (nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự): Mức phạt từ 50 – 70 triệu đồng.
• Hành vi tạo, cài đặt hoặc phát tán virus, phần mềm độc hại vào thiết bị số của người khác: Mức phạt từ 30 – 50 triệu đồng.
• Hành vi sử dụng hoặc lợi dụng mạng lưới, thiết bị, phần cứng, phần mềm để cản trở, gây nhiễu hoặc gây rối loạn hoạt động của mạng máy tính, mạng viễn thông và thiết bị số: Mức phạt cao nhất: 100 – 140 triệu đồng.

Các biện pháp khắc phục hậu quả vẫn được áp dụng song song, bao gồm buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm, thu hồi tên miền, đường dẫn hoặc các biện pháp khác theo quy định.

Tình huống thực tế: Bạn cần làm gì nếu bị giả mạo thông tin?

Anh Minh, một doanh nhân tại TP. Hồ Chí Minh, phát hiện có người sử dụng căn cước công dân giả mạo của mình để đăng ký 5 SIM điện thoại. Các SIM này sau đó được dùng để gọi điện lừa đảo nhiều người. Trước ngày 1/7/2026, cơ quan chức năng có thể gặp khó khăn trong việc xử phạt hành chính vì số lượng SIM dưới ngưỡng 201. Tuy nhiên, từ ngày 1/7/2026, theo Nghị định 174/2026/NĐ-CP, mỗi SIM giả mạo sẽ bị phạt từ 200.000 đồng đến 500.000 đồng. Anh Minh có thể trình báo cơ quan công an để xử lý đối tượng vi phạm và yêu cầu hủy các SIM giả mạo.

Lời khuyên từ luật sư

1. Bảo vệ thông tin cá nhân: Không chia sẻ căn cước công dân, số điện thoại, địa chỉ nhà, thông tin tài khoản ngân hàng trên mạng xã hội hoặc các trang web không uy tín.
2. Cảnh giác với các cuộc gọi, tin nhắn lạ: Tuyệt đối không cung cấp mã OTP, số thẻ tín dụng hoặc chuyển tiền cho người lạ qua điện thoại, tin nhắn.
3. Kiểm tra thông tin thuê bao: Định kỳ kiểm tra số lượng SIM đứng tên mình tại các nhà mạng để phát hiện sớm các SIM giả mạo.
4. Báo ngay cho cơ quan chức năng: Nếu phát hiện bị giả mạo thông tin hoặc trở thành nạn nhân của lừa đảo công nghệ cao, hãy trình báo ngay cho Công an cấp xã, phường hoặc Cục An ninh mạng (Bộ Công an) qua số điện thoại trực ban hình sự hoặc ứng dụng tố giác tội phạm.
5. Sử dụng các biện pháp bảo mật: Cài đặt phần mềm diệt virus, cập nhật hệ điều hành, không truy cập các đường dẫn lạ, và sử dụng xác thực hai yếu tố (2FA) cho các tài khoản quan trọng.