Quyết định 1969/QĐ-BKHCN 2026: Hướng dẫn chi tiết đánh giá hoạt động KHCN cho doanh nghiệp

Ngày 31 tháng 3 năm 2026, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đã ký ban hành Quyết định số 1969/QĐ-BKHCN, phê duyệt Kế hoạch tổng thể đánh giá hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2026. Văn bản này có hiệu lực ngay từ ngày ký và là bước triển khai cụ thể hóa các quy định của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo số 93/2025/QH15 cùng các Nghị định hướng dẫn thi hành. Là luật sư tư vấn, chúng tôi sẽ giúp bạn hiểu rõ những nội dung cốt lõi của kế hoạch này và tác động của nó đến doanh nghiệp và tổ chức của bạn.

Kế hoạch tổng thể đánh giá hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2026 là gì?

Quyết định 1969/QĐ-BKHCN được ban hành dựa trên 6 căn cứ pháp lý chính, bao gồm Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo số 93/2025/QH15 và các Nghị định số 262, 265, 267, 268/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Văn bản này nhằm định hướng, điều phối và chuẩn hóa hoạt động đánh giá trên toàn quốc, tập trung vào 05 nhóm đối tượng chính.

Những đối tượng nào phải thực hiện đánh giá theo Quyết định 1969/QĐ-BKHCN?

Theo quy định tại Chương I của Kế hoạch, phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng được xác định rõ ràng. Cụ thể, Kế hoạch này định hướng, điều phối và chuẩn hóa hoạt động đánh giá trên toàn quốc theo quy định tại khoản 1, Điều 46 Nghị định 262/2025/NĐ-CP ngày 14/10/2025 của Chính phủ. Nội dung kế hoạch tập trung đánh giá 05 nhóm đối tượng gồm:

• Chiến lược phát triển Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo;
• Chính sách ưu đãi, khuyến khích tổ chức doanh nghiệp chi cho hoạt động KHCN&ĐMST;
• Kế hoạch Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo;
• Chương trình Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo;
• Tổ chức khoa học công nghệ công lập.

Kế hoạch này áp dụng đối với: Bộ Khoa học và Công nghệ, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố.

05 nhóm đối tượng đánh giá bao gồm những nội dung gì?

1. Đánh giá chiến lược KHCN&ĐMST

Theo quy định tại Mục I, Chương II của Kế hoạch, việc đánh giá được thực hiện theo hai cấp độ:

• Đối với chiến lược phát triển KHCN&ĐMST quốc gia: Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì tổ chức thực hiện đánh giá vào năm cuối của kỳ kế hoạch. Nội dung đánh giá tập trung vào mức độ hoàn thành các mục tiêu đã đề ra, đóng góp vào phát triển kinh tế, xã hội, môi trường, chính sách, năng lực KHCN&ĐMST quốc gia (quy định tại khoản 1, 2 Điều 47 Nghị định 262).
• Đối với chiến lược của các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND tỉnh, thành phố: việc đánh giá được thực hiện hằng năm.

Tiêu chí và phương pháp đánh giá được hướng dẫn chi tiết tại Phụ lục I (Bộ tiêu chí áp dụng cho đánh giá chiến lược, kế hoạch, chương trình) và Phụ lục II (Khung hướng dẫn đánh giá chiến lược).

2. Đánh giá chính sách ưu đãi, khuyến khích

Đây là nội dung đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp. Theo Mục II, Chương II, chính sách ưu đãi, khuyến khích tổ chức, doanh nghiệp chi cho hoạt động KHCN&ĐMST được đánh giá theo quy định tại điểm d, khoản 1, Điều 19 Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Nội dung đánh giá tập trung vào:

• Tính khả thi của chính sách;
• Mức độ phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức tham gia thực hiện;
• Tính đầy đủ, đồng bộ của chính sách;
• Tính phù hợp và hiệu quả của việc huy động sử dụng các nguồn lực như nhân lực và tài chính;
• Hiệu quả của các cơ chế ưu đãi, khuyến khích;
• Tác động của chính sách đối với phát triển kinh tế – xã hội và bảo vệ môi trường;
• Các khó khăn, vướng mắc và rủi ro phát sinh trong quá trình thực hiện.

Tiêu chí và phương pháp đánh giá được hướng dẫn tại Phụ lục III – Khung tiêu chí và hướng dẫn đánh giá chính sách ưu đãi, khuyến khích.

3. Đánh giá kế hoạch KHCN&ĐMST

Đối với kế hoạch tổng thể phát triển KHCN&ĐMST quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì tổ chức thực hiện đánh giá vào năm cuối của kỳ kế hoạch. Các nội dung đánh giá chi tiết được quy định tại Mục III, Chương II của Kế hoạch.

4. Đánh giá chương trình KHCN&ĐMST

Nội dung đánh giá chương trình được hướng dẫn cụ thể tại Kế hoạch, đảm bảo tính liên kết chặt chẽ giữa chiến lược, chính sách, kế hoạch và chương trình KHCN&ĐMST.

5. Đánh giá tổ chức khoa học công nghệ công lập

Theo quy định tại Mục V, Chương II, việc đánh giá tổ chức KHCN công lập nhằm:

• Xác định hiệu quả hoạt động của tổ chức, làm cơ sở xây dựng, điều chỉnh kế hoạch, phương án phân bổ và bố trí ngân sách nhà nước, số lượng người làm việc, sắp xếp tổ chức và áp dụng chính sách ưu đãi (theo khoản 1, Điều 53 Nghị định 262).
• Kết quả đánh giá tổ chức KHCN công lập năm 2025 là một cơ sở để điều chỉnh kế hoạch, nhiệm vụ, sắp xếp tổ chức và phân bổ kinh phí thường xuyên cho năm ngân sách 2027 của tổ chức (theo Nghị định 265/2025/NĐ-CP).
• Tạo cơ sở dữ liệu thống nhất, phục vụ công tác quản lý, theo dõi, giám sát và công khai kết quả hoạt động của các tổ chức KHCN công lập (theo khoản 4, Điều 9 Nghị định 265).

Nguyên tắc và phương pháp đánh giá theo Quyết định 1969/QĐ-BKHCN là gì?

Theo quy định tại Mục III, Chương I, việc đánh giá được thực hiện theo các nguyên tắc sau:

• Tuân thủ các nguyên tắc quy định tại khoản 2, Điều 45 Nghị định 262.
• Sử dụng khung logic Input – Output – Outcome – Impact (IOOI) làm phương pháp tiếp cận chủ đạo, bảo đảm theo dõi và đo lường toàn bộ chuỗi giá trị của hoạt động KHCN&ĐMST, từ nguồn lực đầu vào, sản phẩm đầu ra trực tiếp, kết quả ứng dụng đến tác động kinh tế – xã hội dài hạn, trên cơ sở các chỉ tiêu có thể đo lường và kiểm chứng bằng dữ liệu.
• Bảo đảm sự liên kết chặt chẽ giữa chiến lược, chính sách, kế hoạch, chương trình KHCN&ĐMST.

Trách nhiệm triển khai thực hiện Kế hoạch thuộc về ai?

Theo Điều 2 của Quyết định, trách nhiệm tổ chức thực hiện được phân công cụ thể như sau:

• Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố: Căn cứ Kế hoạch này xây dựng và ban hành kế hoạch chi tiết thuộc phạm vi quản lý; tổ chức thực hiện và gửi báo cáo kết quả về Bộ Khoa học và Công nghệ theo quy định.
• Các đơn vị thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ: Có trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện Kế hoạch theo chức năng, nhiệm vụ được giao.
• Cục Thông tin, Thống kê: Chủ trì hướng dẫn, theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện Kế hoạch; tổng hợp, báo cáo Bộ trưởng kết quả triển khai thực hiện; cập nhật, công bố kết quả đánh giá trên Hệ thống thông tin quốc gia về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Tình huống thực tế: Doanh nghiệp cần làm gì để đáp ứng yêu cầu đánh giá?

Anh Minh, Giám đốc một doanh nghiệp sản xuất tại Bình Dương, đang tham gia một chương trình hỗ trợ đổi mới công nghệ từ ngân sách nhà nước. Anh lo lắng không biết doanh nghiệp của mình có phải chịu sự đánh giá theo Quyết định 1969/QĐ-BKHCN hay không. Chúng tôi xin giải đáp: Theo quy định, đối tượng áp dụng trực tiếp của Kế hoạch này là các cơ quan quản lý nhà nước (bộ, ngành, UBND tỉnh/thành phố), không phải doanh nghiệp. Tuy nhiên, nếu doanh nghiệp của anh đang thụ hưởng các chính sách ưu đãi, khuyến khích chi cho hoạt động KHCN&ĐMST, thì hoạt động của doanh nghiệp sẽ là một phần trong nội dung đánh giá chính sách. Do đó, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, chứng từ về các khoản chi cho nghiên cứu, phát triển công nghệ để cung cấp khi cơ quan quản lý yêu cầu.

Lời khuyên từ luật sư

Để đảm bảo tuân thủ và tận dụng tối đa các cơ hội từ Kế hoạch đánh giá này, chúng tôi khuyến nghị:

1. Nắm bắt kịp thời các văn bản hướng dẫn: Các bộ, ngành và địa phương sẽ ban hành kế hoạch chi tiết dựa trên Kế hoạch tổng thể này. Doanh nghiệp và tổ chức cần theo dõi sát sao các văn bản này để biết nghĩa vụ và quyền lợi của mình.
2. Chuẩn bị hồ sơ, số liệu đầy đủ: Nếu doanh nghiệp đang thụ hưởng chính sách ưu đãi KHCN&ĐMST, hãy chuẩn bị sẵn các số liệu về chi phí nghiên cứu, phát triển, nhân lực, tài sản trí tuệ để phục vụ công tác đánh giá.
3. Đối với tổ chức KHCN công lập: Cần chủ động rà soát, đánh giá nội bộ theo các tiêu chí tại Phụ lục của Kế hoạch, vì kết quả đánh giá năm 2025 sẽ là cơ sở cho việc phân bổ ngân sách năm 2027.
4. Tận dụng cơ hội từ đánh giá chính sách: Kết quả đánh giá chính sách ưu đãi, khuyến khích sẽ là cơ sở để điều chỉnh, hoàn thiện chính sách. Doanh nghiệp có thể gửi ý kiến phản hồi về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện để cơ quan chức năng xem xét.
5. Liên hệ tư vấn pháp lý: Nếu có thắc mắc về nghĩa vụ đánh giá hoặc quyền lợi từ các chính sách ưu đãi KHCN&ĐMST, hãy liên hệ với luật sư để được hướng dẫn cụ thể.