Nội dung chính

Luật Tiếp cận thông tin số 01/2026/QH16 thiết lập khuôn khổ pháp lý về quyền tiếp cận thông tin của công dân, đồng thời quy định trách nhiệm của các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập trong việc đảm bảo thực hiện quyền này. Luật hướng tới việc tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình thông qua việc phân loại thông tin được công khai, được tiếp cận có điều kiện và thông tin mật. Ngoài ra, Luật cũng quy định chi tiết về các phương thức tiếp cận, quy trình xử lý thông tin, cũng như các biện pháp giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Luật nhấn mạnh nguyên tắc bình đẳng trong tiếp cận thông tin, có chính sách hỗ trợ các nhóm đối tượng đặc thù như người khuyết tật, đồng bào dân tộc thiểu số. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số được khuyến khích để tạo thuận lợi cho công dân trong việc tra cứu và sử dụng thông tin một cách kịp thời, đầy đủ và chính xác.

Điểm quan trọng

• Luật Tiếp cận thông tin số 01/2026/QH16 có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 9 năm 2026 và thay thế Luật Tiếp cận thông tin số 104/2016/QH13.
• Quy định rõ ràng các loại thông tin phải được công khai (ví dụ: chiến lược, quy hoạch, ngân sách, thủ tục hành chính) và thông tin được tiếp cận có điều kiện (ví dụ: thông tin đời sống riêng tư, bí mật kinh doanh khi có sự đồng ý).
• Cho phép công dân tiếp cận thông tin thông qua việc cơ quan, đơn vị tự công khai hoặc yêu cầu cung cấp thông tin trực tiếp, qua bưu chính, hoặc qua các nền tảng số (cổng thông tin điện tử, cổng dịch vụ công quốc gia).
• Quy định về việc xử lý thông tin công khai không chính xác, theo đó cơ quan, đơn vị có trách nhiệm đính chính kịp thời khi phát hiện hoặc theo yêu cầu của công dân.
• Chế định các hành vi bị nghiêm cấm như cố ý cung cấp thông tin sai lệch, trì hoãn cung cấp, hủy hoại thông tin, hoặc lợi dụng quyền tiếp cận thông tin để vi phạm pháp luật.

Đối tượng áp dụng

Luật này áp dụng đối với công dân Việt Nam, các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập có nhiệm vụ cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu. Người nước ngoài cư trú tại Việt Nam cũng có thể yêu cầu cung cấp thông tin liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của mình. Ngoài ra, công dân có thể yêu cầu thông qua tổ chức, đoàn thể, doanh nghiệp khi có nhiều người cùng yêu cầu thông tin giống nhau.