Khởi tố và truy tố khác nhau như thế nào?

Do nhu cầu tư vấn giải đáp thắc mắc liên quan đến luật hình sự tăng cao, Luật Quang Huy đã cung cấp đường dây nóng hỗ trợ hỏi đáp luật hình sự. 100% cuộc gọi tới đường dây này được bảo mật thông tin cuộc gọi. Nếu bạn đọc có nhu cầu được hỗ trợ về luật hình sự, hãy liên hệ ngay qua Tổng đài 1900.6784.

Truy tố và khởi tố đều là hai giai đoạn căn bản và vô cùng quan trọng trong các giai đoạn tố tụng hình sự và thường dễ gây nhầm lẫn cho bạn đọc. Vì vậy, trong bài viết này Luật Quang Huy sẽ làm rõ sự khác nhau giữa truy tố và khởi tố nhé.


1. Khởi tố và truy tố là gì?

Truy tố là một trong những giai đoạn vô cùng quan trọng của tố tụng hình sự, trong giai đoạn truy tố Viện kiểm sát thực hiện các hoạt động cần thiết để truy tố bị can ra trước toà án theo bản cáo trạng để xét xử hoặc ra những quyết định tố tụng khác để giải quyết vụ án hình sự.

Khởi tố vụ án là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành quyết định khởi tố hình sự đối với vụ việc mà có dấu hiệu của tội phạm hoặc ban hành quyết định khởi tố bị can khi đã xác định được người hoặc pháp nhân đã thực hiện tội phạm đó.

Khởi tố bao gồm khởi tố vụ án và khởi tố bị can, là giai đoạn đầu tiên trong hoạt động tố tụng hình sự. Truy tố lại là giai đoạn thứ ba, trước khi đưa bị can ra xét xử tại phiên tòa. Đây là hai giai đoạn riêng biệt, tuy nhiên vẫn rất dễ nhầm lẫn do từ ngữ gần giống nhau.

Truy tố và khởi tố khác nhau thế nào?
Truy tố và khởi tố khác nhau thế nào?

2. Truy tố và khởi tố khác nhau thế nào?

Mời bạn tham khảo bảng bên dưới để hiểu rõ hơn về truy tố và khởi tố cũng như sự khác nhau giữa chúng:

Tiêu chí Khởi tố Truy tố
Cơ sở pháp lý Điều 143 đến Điều 162 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2021. Điều 236 đến Điều 242 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2021.
Thẩm quyền Thẩm quyền khởi tố bao gồm các cơ quan sau:
  • Cơ quan điều tra.
  • Viện kiểm sát.
  • Hội đồng xét xử.

Các cơ quan của Bộ đội biên phòng, Hải quan, Kiểm lâm, lực lượng Cảnh sát biển, Kiểm ngư, cơ quan khác trong Công an nhân dân, Quân đội nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra.

Viện kiểm sát có thẩm quyền truy tố.

Viện kiểm sát cấp nào thực hành quyền công tố và kiểm sát điều tra thì Viện kiểm sát cấp đó quyết định việc truy tố. Thẩm quyền truy tố của Viện kiểm sát được xác định theo thẩm quyền xét xử của Tòa án đối với vụ án.

Thời điểm thực hiện Là giai đoạn đầu tiên trong tố tụng hình sự, trong giai đoạn này cơ quan tư pháp hình sự sẽ tiến hành điều tra và xác định các dấu hiệu của tội phạm trong việc thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội. Được thực hiện sau khi kết thúc điều tra, cơ quan điều tra làm bản kết luận điều tra và đề nghị truy tố rồi gửi cùng hồ sơ vụ án đến Viện kiểm sát cùng cấp thực hiện thẩm quyền truy tố.
Thời hạn ra quyết định Thời hạn ra quyết định khởi tố là 20 ngày kể từ ngày nhận được tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố.

Trường hợp vụ việc bị tố giác, tin báo về tội phạm hoặc kiến nghị khởi tố có nhiều tình tiết phức tạp hoặc phải kiểm tra, xác minh tại nhiều địa điểm thì thời hạn giải quyết tố giác, tin báo, kiến nghị khởi tố có thể kéo dài nhưng không quá 02 tháng.

Trường hợp chưa thể kết thúc việc kiểm tra, xác minh trong thời hạn quy định thì Viện trưởng Viện kiểm sát cùng cấp hoặc Viện trưởng Viện kiểm sát có thẩm quyền có thể gia hạn một lần nhưng không quá 02 tháng.

Thời hạn ra quyết định truy tố là 20 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, 30 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng kể từ ngày nhận hồ sơ vụ án và bản kết luận điều tra.

Trường hợp cần thiết, Viện trưởng Viện kiểm sát có thể gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố nhưng không quá 10 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, không quá 15 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng, không quá 30 ngày đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

 

Công việc thực hiện Cơ quan tư pháp hình sự tiến hành điều tra và xác định các dấu hiệu của tội phạm trong việc thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội hay không. Viện kiểm sát tiến hành các biện pháp cần thiết nhằm đánh giá một cách toàn diện, khách quan các tài liệu của vụ án hình sự do Cơ quan điều tra chuyển đến, xác định các căn cứ pháp lý để ra quyết định cần thiết.
Kết quả Cơ quan có thẩm quyền ra một trong các quyết định:
  • Khởi tố vụ án hình sự;
  • Không khởi tố vụ án hình sự;
  • Tạm đình chỉ giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố.
Viện kiểm sát  ra một trong các quyết định:
  • Truy tố bị can trước Tòa án;
  • Trả hồ sơ để yêu cầu điều tra bổ sung;
  • Đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án; đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án.

3. Cơ sở pháp lý

  • Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2021.

Trên đây là bài tư vấn của chúng tôi về truy tố và khởi tố. Qua bài viết này, chúng tôi mong rằng sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này. 

Để được tư vấn đầy đủ và chính xác nhất, mời quý khách hàng liên hệ tới Tổng đài tư vấn Luật hình sự trực tuyến qua HOTLINE 19006588 của Luật Quang Huy để nhận tư vấn thêm về vấn đề mà quý khách hàng đang gặp phải.

Trân trọng./.

5/5 - (1 bình chọn)
Tác giả bài viết
phone-call

GỌI ĐỂ TƯ VẤN MIỄN PHÍ

Scroll to Top