Phân cấp quản lý đất đai Sơn La: Quyết định 27/2026/QĐ-UBND và ảnh hưởng đến người dân

Việc phân cấp, ủy quyền trong quản lý đất đai là một xu hướng tất yếu nhằm tinh gọn bộ máy hành chính và nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục. Với Quyết định 27/2026/QĐ-UBND, tỉnh Sơn La đã chính thức chuyển giao một số nhiệm vụ then chốt về đất đai cho cấp xã và Chủ tịch UBND tỉnh. Vậy quyết định này có ý nghĩa như thế nào đối với người dân và doanh nghiệp đang có nhu cầu sử dụng đất trên địa bàn? Chúng tôi sẽ phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

Quyết định 27/2026/QĐ-UBND của tỉnh Sơn La là gì và căn cứ pháp lý ra sao?

Theo nội dung văn bản, Quyết định 27/2026/QĐ-UBND do Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La Nguyễn Đình Việt ký ban hành ngày 30/6/2026. Văn bản này quy định chi tiết việc phân cấp, ủy quyền thực hiện một số nhiệm vụ thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh trong lĩnh vực quản lý đất đai, có hiệu lực từ ngày ký đến hết ngày 28/2/2027.

Văn bản này được ban hành dựa trên hệ thống pháp luật hiện hành, bao gồm:

• Luật Đất đai số 31/2024/QH15 và các luật sửa đổi, bổ sung (các Luật số 43/2024/QH15, 47/2024/QH15, 58/2024/QH15, 71/2025/QH15, 84/2025/QH15, 93/2025/QH15, 95/2025/QH15, 146/2025/QH15 và 147/2025/QH15).
• Nghị định số 49/2026/NĐ-CP ngày 31/01/2026 của Chính phủ quy định chi tiết Nghị quyết số 254/2025/QH15 về tháo gỡ khó khăn trong thi hành Luật Đất đai. Đây là căn cứ trực tiếp để UBND tỉnh Sơn La thực hiện phân cấp.
• Nghị định số 151/2025/NĐ-CP về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực đất đai.

Đáng chú ý, văn bản này được ban hành trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp (tỉnh và xã), thể hiện sự quyết liệt của tỉnh Sơn La trong việc thực hiện chủ trương của Chính phủ tại Nghị quyết số 190/2025/QH15 về sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước.

Phạm vi ủy quyền cho Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La gồm những nhiệm vụ nào?

Theo Phụ lục I ban hành kèm theo Quyết định 27/2026/QĐ-UBND, Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La được ủy quyền thực hiện 05 nhóm nhiệm vụ chính. Việc ủy quyền này giúp đẩy nhanh tiến độ xử lý các vấn đề đất đai mà không cần phải họp tập thể UBND tỉnh.

Cụ thể, các nhóm nhiệm vụ được ủy quyền bao gồm:

• Thu hồi đất: Quyết định thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai (trừ trường hợp đã phân cấp cho Chủ tịch UBND cấp xã).
• Bồi thường, hỗ trợ, tái định cư: Quyết định giá bán nhà ở tái định cư khi bố trí tại địa bàn cấp xã khác với nơi có đất bị thu hồi.
• Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng: Bao gồm 08 nhóm công việc cụ thể như giao đất cho tổ chức phát triển quỹ đất; giao đất, cho thuê đất có thu tiền sử dụng đất, thuê đất trả tiền một lần; giao đất cho công ty nông, lâm nghiệp; quyết định đối với dự án sử dụng đất trên địa bàn từ 02 xã trở lên…
• Chấp thuận thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất: Cho phép nhà đầu tư thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án theo quy định.
• Chấp thuận, phê duyệt phương án sử dụng đất: Chấp thuận phương án sử dụng đất kết hợp đa mục đích và thành lập Hội đồng thẩm định.

Chủ tịch UBND cấp xã ở Sơn La được phân cấp những quyền hạn gì về đất đai?

Điểm mới đáng chú ý nhất của Quyết định 27/2026/QĐ-UBND là việc phân cấp mạnh cho Chủ tịch UBND cấp xã được quyết định thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh và phát triển kinh tế – xã hội. Theo Phụ lục II, Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:

• Thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh theo Điều 78 Luật Đất đai 2024.
• Thu hồi đất để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng theo Điều 79 Luật Đất đai 2024.
• Thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai (trừ trường hợp thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND tỉnh).
• Thu hồi đất do chấm dứt việc sử dụng đất hoặc tự nguyện trả lại đất theo Điều 82 Luật Đất đai 2024.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, việc phân cấp này giúp chính quyền cấp xã – cấp gần dân nhất – chủ động hơn trong việc quản lý quỹ đất, đặc biệt là trong các dự án chỉnh trang đô thị, xây dựng nông thôn mới. Tuy nhiên, đi kèm với quyền hạn là trách nhiệm pháp lý cao hơn đối với người đứng đầu chính quyền cấp xã.

Quy định chuyển tiếp khi Quyết định 27/2026/QĐ-UBND có hiệu lực như thế nào?

Để đảm bảo không gián đoạn hoạt động quản lý đất đai, Quyết định 27/2026/QĐ-UBND có quy định chuyển tiếp rất rõ ràng. Cụ thể, theo Điều 5 của Quyết định:

• Hồ sơ đang giải quyết: Các hồ sơ, thủ tục hành chính đang được giải quyết trước ngày 30/6/2026 thì cơ quan đang thụ lý tiếp tục giải quyết theo thẩm quyền và quy định pháp luật tại thời điểm tiếp nhận hồ sơ. Điều này giúp người dân không phải nộp lại hồ sơ từ đầu.
• Hồ sơ phát sinh sau: Đối với hồ sơ phát sinh sau ngày 30/6/2026, trong khi UBND tỉnh chưa ban hành quy định mới về trình tự, thủ tục theo Nghị định 49/2026/NĐ-CP, việc giải quyết vẫn được thực hiện theo các quy định pháp luật đã áp dụng trước đó, nhằm tránh làm gián đoạn việc tiếp nhận hồ sơ của người dân và doanh nghiệp.

Tình huống thực tế: Ông A tại huyện Mai Sơn cần làm gì khi đất bị thu hồi?

Tình huống cụ thể: Ông Nguyễn Văn A có thửa đất tại xã M, huyện Mai Sơn, tỉnh Sơn La. Tháng 7/2026, ông nhận được thông báo thửa đất của gia đình nằm trong diện quy hoạch để xây dựng công trình công cộng cấp xã.

Phân tích của luật sư: Với quy định mới tại Quyết định 27/2026/QĐ-UBND, Chủ tịch UBND xã M (nơi có đất) có thẩm quyền ra quyết định thu hồi đất vì mục đích phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng theo Điều 79 Luật Đất đai 2024. Trước đây, thẩm quyền này thuộc về UBND tỉnh, khiến thủ tục kéo dài. Nay, ông A sẽ được làm việc trực tiếp với chính quyền cấp xã – cấp gần nhất – để trao đổi về phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.

Ông A cần lưu ý: kiểm tra kỹ quyết định thu hồi, đối chiếu với Nghị định 88/2024/NĐ-CP về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để bảo đảm quyền lợi của gia đình.

Lời khuyên từ luật sư về thủ tục đất đai tại Sơn La

Việc phân cấp quản lý đất đai là một thay đổi lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến hàng nghìn hồ sơ của người dân và doanh nghiệp. Chúng tôi đưa ra một số lưu ý quan trọng:

1. Xác định đúng cơ quan có thẩm quyền: Từ ngày 30/6/2026, nhiều thủ tục về thu hồi đất, giao đất tại Sơn La sẽ do Chủ tịch UBND cấp xã hoặc Chủ tịch UBND tỉnh quyết định. Người dân cần xác định đúng cơ quan để nộp hồ sơ, tránh mất thời gian.
2. Lưu ý thời hạn hiệu lực: Quyết định 27/2026/QĐ-UBND chỉ có hiệu lực đến hết ngày 28/2/2027. Sau thời điểm này, thẩm quyền có thể được điều chỉnh lại, do đó nếu có nhu cầu cần theo dõi sát sao các văn bản mới.
3. Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ: Các quyết định ủy quyền chỉ được thực hiện khi có đầy đủ hồ sơ, tài liệu liên quan. Người dân nên kiểm tra kỹ thành phần hồ sơ theo quy định tại Nghị định 101/2024/NĐ-CP và Nghị định 102/2024/NĐ-CP.
4. Giám sát quy trình bồi thường: Nếu đất bị thu hồi, người dân cần theo dõi chặt chẽ phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo Nghị định 88/2024/NĐ-CP. Với thẩm quyền mới của cấp xã, quy trình có thể nhanh hơn nhưng cần đảm bảo tính minh bạch.
5. Khiếu nại đúng thủ tục: Trong trường hợp không đồng ý với quyết định hành chính về đất đai, người dân có quyền khiếu nại theo Luật Khiếu nại. Việc khiếu nại cần được thực hiện đúng trình tự, thời hiệu để bảo vệ quyền lợi.

Câu hỏi thường gặp

Việc phân cấp, ủy quyền quản lý đất đai theo Quyết định 27/2026/QĐ-UBND là một bước đi quan trọng của tỉnh Sơn La trong việc hiện thực hóa chủ trương cải cách hành chính, hướng tới chính quyền gần dân, phục vụ nhân dân tốt hơn. Nếu bạn có vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục đất đai tại Sơn La, hãy liên hệ với chúng tôi để được tư vấn cụ thể.