Nghị định 132/2026/NĐ-CP: 7 điểm mới về xử phạt kế toán bạn cần biết ngay

Kính chào Quý khách hàng,

Ngày 09/04/2026, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 132/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 41/2018/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán. Đây là văn bản pháp lý quan trọng mà mọi doanh nghiệp và cá nhân hành nghề kế toán cần nắm rõ để tránh rủi ro pháp lý.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, Nghị định 132/2026/NĐ-CP đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong việc siết chặt kỷ cương ngành kế toán, đặc biệt là lĩnh vực phòng, chống rửa tiền và tài trợ khủng bố. Với tư cách là luật sư tư vấn trực tiếp, chúng tôi sẽ phân tích chi tiết 7 điểm mới quan trọng nhất để Quý khách có thể chủ động ứng phó.

1. Nghị định 132/2026/NĐ-CP bổ sung quy định xử phạt hành vi vi phạm nào?

Điều 3 Nghị định 132 bổ sung Điều 35a vào Nghị định 41/2018/NĐ-CP, quy định chi tiết về xử phạt các hành vi vi phạm quy định về phòng, chống rửa tiền; phòng, chống tài trợ khủng bố; phòng, chống tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt trong kinh doanh dịch vụ kế toán.

1.1. Vi phạm về nhận biết khách hàng, đánh giá rủi ro

Mức phạt cụ thể:

• Phạt tiền từ 10 – 15 triệu đồng đối với các hành vi: không nhận biết khách hàng; không cập nhật, xác minh thông tin nhận biết khách hàng; không cập nhật danh sách đen; không thực hiện đánh giá rủi ro rửa tiền theo quy định.
• Phạt tiền từ 15 – 20 triệu đồng đối với hành vi không xây dựng hoặc không ban hành quy trình quản lý rủi ro, không phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro.

1.2. Vi phạm về phòng, chống rửa tiền

Mức phạt cụ thể:

• Phạt tiền từ 10 – 20 triệu đồng đối với các hành vi: không áp dụng quy định nội bộ về kiểm soát, kiểm toán nội bộ; không đăng ký phân công người chịu trách nhiệm; không áp dụng quy định về đào tạo, bồi dưỡng.
• Phạt tiền từ 20 – 30 triệu đồng đối với hành vi không ban hành quy định nội bộ về phòng, chống rửa tiền.
• Phạt tiền từ 15 – 25 triệu đồng đối với các hành vi: không cung cấp kịp thời thông tin, hồ sơ; không lưu trữ hoặc lưu trữ không đầy đủ; không tuân thủ quy định bảo mật thông tin khách hàng.

1.3. Vi phạm liên quan đến khách hàng nước ngoài có ảnh hưởng chính trị

Phạt tiền từ 15 – 20 triệu đồng đối với hành vi không thực hiện các quy định liên quan đến khách hàng là cá nhân nước ngoài có ảnh hưởng chính trị theo Luật Phòng, chống rửa tiền.

1.4. Vi phạm về giám sát giao dịch đặc biệt

Phạt tiền từ 20 – 30 triệu đồng đối với hành vi không giám sát giao dịch đặc biệt theo quy định của Luật Phòng, chống rửa tiền.

1.5. Vi phạm quy định về báo cáo giao dịch

Mức phạt cụ thể:

• Phạt tiền từ 08 – 12 triệu đồng đối với các hành vi: vi phạm thời hạn hoặc yêu cầu về tính đầy đủ, chính xác của báo cáo giao dịch có giá trị lớn từ lần thứ ba trở lên trong năm tài chính; gửi báo cáo giao dịch đáng ngờ không đầy đủ thông tin.
• Phạt tiền từ 15 – 25 triệu đồng đối với các hành vi: không báo cáo giao dịch có giá trị lớn; không báo cáo giao dịch đáng ngờ; không báo cáo khi có nghi ngờ khách hàng liên quan đến tài trợ khủng bố.

1.6. Xử phạt hành vi bị cấm trong phòng, chống rửa tiền

Mức phạt cụ thể:

• Phạt tiền từ 15 – 25 triệu đồng đối với hành vi cản trở việc cung cấp thông tin phục vụ công tác phòng, chống rửa tiền.
• Phạt tiền từ 30 – 40 triệu đồng đối với hành vi cung cấp trái phép dịch vụ nhận tiền mặt, séc, công cụ tiền tệ khác.
• Phạt tiền từ 40 – 50 triệu đồng đối với các hành vi: tổ chức, tham gia rửa tiền; thiết lập quan hệ với ngân hàng vỏ bọc; không tố giác hành vi tài trợ khủng bố; trực tiếp hoặc gián tiếp cung cấp tiền, tài sản cho tổ chức, cá nhân liên quan đến khủng bố (chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự).

2. Trường hợp vi phạm chưa được quy định tại Nghị định 41/2018/NĐ-CP thì xử lý thế nào?

Theo quy định tại Nghị định 132/2026/NĐ-CP, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định về phòng, chống rửa tiền trong kinh doanh dịch vụ kế toán chưa được quy định tại Nghị định này thì bị xử phạt theo Nghị định 340/2025/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng.

3. Thẩm quyền lập biên bản vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán thay đổi ra sao?

3.1. Thanh tra tài chính không còn lập biên bản xử phạt

Trước đây, theo Điều 70 Nghị định 41/2018/NĐ-CP, Thanh tra tài chính (thanh tra viên tài chính các cấp, thanh tra Sở Tài chính, thanh tra Bộ Tài chính) có thẩm quyền xử phạt. Tuy nhiên, Điều 4 Nghị định 132 đã thay thế hoàn toàn quy định này, chuyển giao thẩm quyền cho các chức danh khác:

• Giám đốc Sở Tài chính: có quyền phạt cảnh cáo, phạt tiền đến 40 triệu đồng, tịch thu tang vật, tước Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán, đình chỉ hoạt động có thời hạn.
• Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán – Bộ Tài chính: có quyền phạt cảnh cáo, phạt tiền đến 50 triệu đồng, tịch thu tang vật, tước giấy phép hành nghề.
• Trưởng đoàn kiểm tra do Thủ trưởng tổ chức thuộc bộ, cơ quan ngang bộ thành lập có thẩm quyền xử phạt như Giám đốc Sở Tài chính.
• Trưởng đoàn kiểm tra do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ thành lập có thẩm quyền xử phạt như Cục trưởng.

3.2. Bổ sung thẩm quyền của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước

Điều 4 Nghị định 132 bổ sung Điều 70a về thẩm quyền xử phạt của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam:

• Thanh tra viên Ngân hàng Nhà nước: phạt cảnh cáo, phạt tiền đến 05 triệu đồng, tịch thu tang vật có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt.
• Trưởng đoàn thanh tra do Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực thành lập: phạt tiền đến 25 triệu đồng, tịch thu tang vật.
• Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực: phạt tiền đến 40 triệu đồng, tước Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán.

3.3. Chủ tịch UBND xã được phạt tiền đến 25 triệu đồng

Theo quy định mới, Chủ tịch UBND xã có thẩm quyền phạt tiền đến 25 triệu đồng và tước Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán đối với các vi phạm trong lĩnh vực kế toán trên địa bàn.

4. Xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử có gì mới?

Theo Nghị định 132/2026/NĐ-CP, các thủ tục xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán có thể được thực hiện trên môi trường điện tử, bao gồm:

• Lập biên bản vi phạm hành chính bằng phương thức điện tử có giá trị pháp lý tương đương bản giấy.
• Ra quyết định xử phạt thông qua hệ thống thông tin điện tử của cơ quan có thẩm quyền.
• Nộp phạt qua cổng dịch vụ công quốc gia hoặc ngân hàng thương mại.

Tình huống thực tế

Anh Minh, chủ một doanh nghiệp dịch vụ kế toán tại TP. Hồ Chí Minh, chia sẻ: “Trước đây, tôi chỉ tập trung vào việc lập báo cáo tài chính và kê khai thuế. Từ khi Nghị định 132 có hiệu lực, tôi phải xây dựng quy trình nhận biết khách hàng và đánh giá rủi ro rửa tiền. Nếu không thực hiện đúng, tôi có thể bị phạt đến 20 triệu đồng theo quy định mới.”

Đây là minh chứng rõ ràng cho thấy Nghị định 132/2026/NĐ-CP không chỉ ảnh hưởng đến các công ty kiểm toán lớn mà còn tác động trực tiếp đến các doanh nghiệp dịch vụ kế toán vừa và nhỏ.

Lời khuyên từ luật sư

Để tuân thủ đúng quy định của Nghị định 132/2026/NĐ-CP, Quý khách hàng cần lưu ý:

1. Xây dựng quy trình nhận biết khách hàng (KYC): Thiết lập ngay quy trình thu thập, cập nhật và xác minh thông tin khách hàng, đặc biệt là khách hàng nước ngoài có ảnh hưởng chính trị.
2. Ban hành quy định nội bộ về phòng, chống rửa tiền: Doanh nghiệp dịch vụ kế toán phải có quy định nội bộ về kiểm soát, kiểm toán nội bộ, đào tạo nhân viên và phân công người chịu trách nhiệm.
3. Thực hiện giám sát giao dịch đặc biệt: Theo dõi và báo cáo các giao dịch có giá trị lớn, giao dịch đáng ngờ theo đúng thời hạn quy định.
4. Lưu trữ hồ sơ đầy đủ: Bảo đảm lưu trữ thông tin, hồ sơ, tài liệu về giao dịch trong thời hạn theo quy định của pháp luật phòng, chống rửa tiền.
5. Cập nhật danh sách đen: Thường xuyên cập nhật danh sách các tổ chức, cá nhân liên quan đến khủng bố và tài trợ khủng bố.

Câu hỏi thường gặp

Nếu Quý khách cần tư vấn chi tiết về việc áp dụng Nghị định 132/2026/NĐ-CP vào hoạt động kinh doanh dịch vụ kế toán, hoặc cần hỗ trợ xây dựng quy trình tuân thủ pháp luật, xin vui lòng liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ kịp thời.

Trân trọng,

Luật sư Nguyễn Đức Hùng