Chào bạn, trong vai trò là luật sư tư vấn, chúng tôi nhận được rất nhiều câu hỏi từ chính quyền địa phương, các đơn vị sử dụng ngân sách và người dân trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang về quy định mới trong phân bổ vốn xây dựng nông thôn mới. Ngày 26 tháng 6 năm 2026, Hội đồng nhân dân tỉnh Tuyên Quang đã ban hành Nghị quyết số 57/2026/NQ-HĐND, chính thức thay thế Nghị quyết 11/2025/NQ-HĐND, nhằm thiết lập khung pháp lý chi tiết cho giai đoạn 2026-2030.
Bài viết này sẽ phân tích chi tiết các quy định của Nghị quyết, giúp bạn nắm rõ quyền lợi, nghĩa vụ và cách thức vận hành nguồn vốn ngân sách nhà nước cho Chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn tỉnh.
📋 Mục lục bài viết
- Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND Tuyên Quang được ban hành dựa trên cơ sở pháp lý nào?
- Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND?
- Nguyên tắc phân bổ vốn theo Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND được quy định như thế nào?
- Hệ số phân bổ vốn ngân sách trung ương cho từng loại xã là bao nhiêu?
- Xã thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số có được hưởng hệ số ưu tiên không?
- Cách tính mức vốn ngân sách trung ương phân bổ cho từng xã theo Nghị quyết 57?
- Tình huống thực tế minh họa cách tính vốn
- Định mức phân bổ vốn cho các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh là bao nhiêu?
- Vốn đối ứng từ ngân sách địa phương được quy định như thế nào?
- Hiệu lực thi hành của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND và văn bản thay thế?
- Những lưu ý quan trọng trong việc xác định số liệu để phân bổ vốn?
Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND Tuyên Quang được ban hành dựa trên cơ sở pháp lý nào?
Theo tìm hiểu của chúng tôi, Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND được ban hành dựa trên các căn cứ pháp lý quan trọng sau:
- Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15
- Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 64/2025/QH15, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 87/2025/QH15
- Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15
- Nghị quyết số 257/2025/QH15 của Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035
- Nghị định số 358/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định cơ chế quản lý, tổ chức thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia
- Quyết định số 16/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ ngân sách trung ương
Đáng chú ý, Nghị quyết được xây dựng dựa trên Tờ trình số 136/TTr-UBND ngày 19/6/2026 của UBND tỉnh và Báo cáo thẩm tra số 141/BC-HĐND ngày 23/6/2026 của Ban Dân tộc HĐND tỉnh, đảm bảo quy trình ban hành đúng quy định pháp luật.
Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND?
Theo Điều 1 của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND, văn bản này quy định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách nhà nước để thực hiện 03 Chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang giai đoạn 2026-2030, bao gồm:
- Chương trình xây dựng nông thôn mới
- Chương trình giảm nghèo bền vững
- Chương trình phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi
Đối tượng áp dụng theo Điều 2 bao gồm:
- Các sở, ban, ngành cấp tỉnh; các xã, phường và các đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước.
- Cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến lập, thực hiện kế hoạch vốn trung hạn và hằng năm.
Nguyên tắc phân bổ vốn theo Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND được quy định như thế nào?
Theo quy định tại Điều 3 của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND, việc phân bổ kế hoạch vốn ngân sách trung ương phải tuân thủ 05 nguyên tắc cốt lõi sau:
Thứ nhất, tuân thủ Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước và các quy định pháp luật liên quan.
Thứ hai, phân bổ vốn theo nguyên tắc “đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải”. Cụ thể, ưu tiên bố trí vốn cho các đối tượng sau:
- Xã, thôn đặc biệt khó khăn
- Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi
- Địa bàn An toàn khu, khu vực biên giới
- Xã mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2026-2030
Thứ ba, đảm bảo quản lý thống nhất về mục tiêu, cơ chế, chính sách, nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn.
Thứ tư, phân bổ vốn không trùng lặp giữa các nội dung thuộc các hợp phần của Chương trình và với các chương trình, dự án khác trên cùng địa bàn, phù hợp với tổ chức hành chính hai cấp (tỉnh – xã).
Thứ năm, ngân sách địa phương phải bảo đảm bố trí đủ vốn đối ứng theo quy định tại Quyết định số 16/2026/QĐ-TTg.
Hệ số phân bổ vốn ngân sách trung ương cho từng loại xã là bao nhiêu?
Một trong những nội dung quan trọng nhất của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND là quy định chi tiết về hệ số phân bổ. Theo Điều 4, các đối tượng được phân bổ vốn với các hệ số cụ thể như sau:
Tiêu chí theo đối tượng thôn, xã:
- Thôn đặc biệt khó khăn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Hệ số 1
- Xã khu vực III, xã An toàn khu, xã biên giới: Hệ số 50
- Xã khu vực II vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Hệ số 40
- Xã khu vực I vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Hệ số 30
Lưu ý quan trọng: Trường hợp một xã đồng thời thuộc từ hai (02) đối tượng trở lên thì chỉ áp dụng một (01) hệ số phân bổ cao nhất, không áp dụng cộng gộp, nhân hoặc tính trùng nhiều hệ số cho cùng một xã.
Xã thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số có được hưởng hệ số ưu tiên không?
Bên cạnh hệ số phân bổ cơ bản, Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND còn quy định rõ về hệ số ưu tiên cho các xã thuộc đối tượng ưu tiên theo khoản 2, Điều 4:
Ưu tiên 1: Xã An toàn khu, xã biên giới là xã khu vực III được cộng thêm hệ số 5.
Ưu tiên 2: Xã mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 (áp dụng cho tất cả các năm trong giai đoạn), cụ thể:
- Xã khu vực I: cộng thêm hệ số 5
- Xã khu vực II: cộng thêm hệ số 10
- Xã khu vực III: cộng thêm hệ số 15
Cách tính mức vốn ngân sách trung ương phân bổ cho từng xã theo Nghị quyết 57?
Để xác định mức vốn cụ thể cho từng xã, khoản 3, Điều 4 Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND quy định phương pháp tính toán gồm 04 bước như sau:
Bước 1 – Xác định tổng điểm theo tiêu chí phân bổ của từng xã (Ti):
- Đối với xã thuộc khu vực III: Ti = (1 x TDKi) + 50 + Hi
- Đối với xã thuộc khu vực II: Ti = (1 x TDKi) + 40 + Hi
- Đối với xã thuộc khu vực I: Ti = (1 x TDKi) + 30 + Hi
Trong đó: TDKi là số thôn đặc biệt khó khăn của xã i; Hi là tổng hệ số ưu tiên của xã i.
Bước 2 – Xác định tổng điểm phân bổ của toàn tỉnh (TTT): bằng tổng điểm của tất cả các xã được phân bổ.
Bước 3 – Xác định giá trị của một (01) điểm phân bổ (G): được tính bằng tổng vốn ngân sách trung ương chia cho tổng điểm toàn tỉnh.
Bước 4 – Xác định mức vốn cho từng xã: Vi = Ti x G
Tình huống thực tế minh họa cách tính vốn
Giả sử xã A thuộc khu vực III, có 03 thôn đặc biệt khó khăn và là xã mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới. Tổng điểm của xã A được tính như sau:
- Điểm thôn ĐBKK: 3 điểm (3 thôn x hệ số 1)
- Điểm khu vực III: 50 điểm
- Điểm ưu tiên xã NTM: 15 điểm
- Tổng điểm (Ti) = 3 + 50 + 15 = 68 điểm
Nếu giá trị 1 điểm (G) là 100 triệu đồng, xã A sẽ được phân bổ 6,8 tỷ đồng từ ngân sách trung ương.
Định mức phân bổ vốn cho các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh là bao nhiêu?
Theo Điều 5 của Nghị quyết, việc phân bổ vốn cho các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh được thực hiện dựa trên 03 tiêu chí chính:
- Nhiệm vụ của Chương trình do cơ quan, đơn vị được giao chủ trì thực hiện.
- Khối lượng nhiệm vụ, nhu cầu vốn thực hiện; nội dung, tính chất và phạm vi của nhiệm vụ phù hợp với chức năng, khả năng thực hiện.
- Kết quả thực hiện nhiệm vụ và kết quả giải ngân vốn trong giai đoạn 2021-2025 hoặc năm 2025.
Đáng chú ý, mức phân bổ tối đa không quá 10% (bao gồm cả vốn đầu tư và kinh phí thường xuyên) kế hoạch vốn ngân sách trung ương của Chương trình được giao hàng năm.
Vốn đối ứng từ ngân sách địa phương được quy định như thế nào?
Về vấn đề vốn đối ứng, Điều 6 Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND quy định ngân sách địa phương và các nguồn lực hợp pháp khác được sử dụng để thực hiện các nội dung không sử dụng vốn ngân sách trung ương, trong đó ưu tiên:
- Hỗ trợ xã đạt chuẩn nông thôn mới, xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại (ngoài nguồn vốn trung ương).
- Hỗ trợ phường thực hiện chính sách giảm nghèo và hỗ trợ vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
- Ưu tiên hỗ trợ thôn đặc biệt khó khăn thuộc phường thoát khỏi tình trạng đặc biệt khó khăn.
Bên cạnh đó, ngân sách tỉnh phải bố trí đảm bảo nhu cầu kinh phí để hoàn thành mục tiêu, nhiệm vụ được giao, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Hiệu lực thi hành của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND và văn bản thay thế?
Theo Điều 8 của Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND, văn bản này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 26 tháng 6 năm 2026 và chính thức thay thế Nghị quyết số 11/2025/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân tỉnh Tuyên Quang về quy định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách nhà nước thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia.
UBND tỉnh được giao tổ chức thực hiện, Thường trực HĐND tỉnh, các Ban của HĐND tỉnh, các Tổ đại biểu và đại biểu HĐND tỉnh được giao giám sát việc thực hiện Nghị quyết.
Những lưu ý quan trọng trong việc xác định số liệu để phân bổ vốn?
Theo khoản 5, Điều 4 Nghị quyết 57/2026/NQ-HĐND, các cơ quan chức năng cần căn cứ vào các văn bản sau để xác định số liệu phân bổ:
- Quyết định số 60/QĐ-BDTTG của Bộ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo về danh sách thôn, xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số
Bạn đang cần Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp?
Kết nối ngay với tổng đài Luật Quang Huy để nhận ý kiến tư vấn pháp lý nhanh chóng, bảo mật và hoàn toàn chính xác từ đội ngũ Luật sư chuyên môn.
