Gian lận xuất xứ: 18 nhóm hàng hóa bị kiểm soát gắt từ 2026

Chúng tôi nhận được thông tin mới từ Cục Hải quan về việc tăng cường kiểm soát xuất xứ hàng hóa. Theo Công văn 17552/CHQ-GSQL ngày 16/6/2026, cơ quan này xác định 18 nhóm hàng hóa trọng điểm có nguy cơ cao về gian lận, giả mạo xuất xứ và chuyển tải bất hợp pháp trong năm 2026.

18 nhóm hàng hóa nào bị kiểm soát chặt?

Danh sách bao gồm các mặt hàng có kim ngạch lớn, dễ bị lợi dụng để gian lận xuất xứ nhằm hưởng ưu đãi thuế quan. Cụ thể:

• Gỗ và sản phẩm từ gỗ: Gỗ dán từ nguyên liệu gỗ cứng, tủ gỗ, ghế sofa có khung gỗ.
• Thiết bị: Thiết bị thể thao, nội thất.
• Thép: Khớp nối bằng thép, bánh xe thép, thép tiền chế, ống đồng.
• Điện tử: Mạch điện máy xử lý dữ liệu, sản phẩm điện tử và linh kiện.
• Xe đạp, xe đạp điện và linh kiện.
• Pin năng lượng mặt trời, pin Lithium.
• Đệm mút, đá nhân tạo, gạch men.
• Lốp xe tải và xe khách, bao và túi nhựa.
• Máy móc, thiết bị: Máy hút bụi, máy cắt cỏ, phụ tùng.
• Ghim đóng thùng, vỏ bình ga, giày dép, túi xách, thực phẩm, hộp nhựa Propylen, nông sản.

Đáng chú ý, theo Công văn, các đơn vị hải quan được phép chủ động bổ sung nhóm hàng khác có nguy cơ cao dựa trên tình hình thực tế. Điều này có nghĩa danh sách có thể được mở rộng bất cứ lúc nào.

Các phương thức gian lận phổ biến và ảnh hưởng đến bạn

Cục Hải quan chỉ ra 3 phương thức gian lận chính:

• Nhập khẩu linh kiện từ nước ngoài, chỉ gia công, lắp ráp đơn giản, không đáp ứng tiêu chí xuất xứ để gắn nhãn “Made in Vietnam”.
• Hợp thức hóa hồ sơ để xin cấp giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) giả mạo.
• Khai báo sai nguồn gốc nguyên liệu đầu vào hoặc xuất khẩu hàng hóa mang nhãn xuất xứ Việt Nam nhưng không đáp ứng quy định.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, việc bị phát hiện gian lận xuất xứ có thể dẫn đến phạt tiền từ 10-20 triệu đồng (theo Nghị định 98/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong thương mại), thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu hành vi có tổ chức hoặc giá trị lớn.

Bạn nên làm gì tiếp theo?

Nếu doanh nghiệp của bạn đang kinh doanh các mặt hàng trong danh sách trên, hãy rà soát ngay quy trình sản xuất, chứng từ nhập khẩu và giấy chứng nhận xuất xứ. Chúng tôi khuyến nghị bạn lưu trữ đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc nguyên liệu, quy trình gia công để tránh rủi ro khi bị kiểm tra. Liên hệ với chúng tôi qua tổng đài 1900.6588 nếu cần tư vấn chi tiết.