Tội gian lận bảo hiểm y tế sẽ bị áp dụng hình phạt gì?

Tội gian lận bảo hiểm y tế sẽ bị áp dụng hình phạt gì?

Nếu một người có hành vi gian lận bảo hiểm y tế thì tuỳ theo mức độ nghiêm trọng của sự việc mà người đó có thể phải đối mặt với chế tài xử lý hình sự của Nhà nước theo Điều 215 Bộ luật hình sự.

Vậy gian lận bảo hiểm y tế là gì? Mức hình phạt áp dụng cho tội gian lận bảo hiểm y tế? Hay các yếu tố cấu thành tội phạm được quy định ra sao?

Sau đây Luật Quang Huy xin gửi đến bạn bài viết về Hình phạt áp dụng cho tội gian lận bảo hiểm y tế, hy vọng bài viết có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này.


Điều 215 Bộ luật hình sự quy định về tội gì?

Nằm trong Mục 2 Chương XVIII Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2017, Điều 215 Bộ luật hình sự quy định về Tội gian lận bảo hiểm y tế.


Thế nào là gian lận bảo hiểm y tế?

Gian lận bảo hiểm y tế là hành vi người phạm tội thực hiện các thủ đoạn gian dối như là:

  • Lập hồ sơ bệnh án, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng số lượng hoặc thêm loại thuốc, vật tư y tế, dịch vụ kỹ thuật, chi phí giường bệnh và các chi phí khác mà thực tế người bệnh không sử dụng.
  • Giả mạo hồ sơ, thẻ bảo hiểm y tế hoặc sử dụng thẻ bảo hiểm y tế được cấp khống, thẻ bảo hiểm y tế giả, thẻ đã bị thu hồi, thẻ bị sửa chữa, thẻ bảo hiểm y tế của người khác trong quá trình  khám chữa bệnh  để hưởng chế độ bảo hiểm y tế trái quy định pháp luật.

Đây đều là những hành vi gian lận nhằm trục lợi tiền bảo hiểm y tế, gây thiệt hại về tài sản cho đất nước.


Hình phạt áp dụng với tội gian lận bảo hiểm y tế

Việc xác định hình phạt cụ thể đối với người phạm tội gian lận bảo hiểm y tế phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của hành vi và mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội đối với xã hội.

Hiện nay hình phạt của người gian lận được quy định tại Điều 215 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 cụ thể như sau:

Hình phạt chính

Hình phạt chính đối với tội gian lận bảo hiểm y tế có 3 hình thức:

Các khung hình phạt được quy định cụ thể như sau:

Phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm

Người phạm tội có thể bị 20 triệu đồng đến 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm khi khi có đồng thời 03 yếu tố sau:

  • Thứ nhất về số tiền chiếm đoạt hoặc gây thiệt hại:

Số tiền bảo hiểm y tế mà người phạm tội chiếm đoạt để bị xử lý ở khung hình phạt này là từ 10 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng; hoặc gây thiệt hại từ 20 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng.

  • Thứ hai, hành vi phạm tội không thuộc một trong các tội sau:
  • Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung 2017).
  • Tội tham ô tài sản (Điều 353 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung 2017).
  • Tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản (Điều 355 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung 2017).
  • Thứ ba, người phạm tội thực hiện hành vi gian lận bảo hiểm y tế như sau:
  • Lập hồ sơ bệnh án, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng thêm số lượng hoặc loại thuốc, dịch vụ kỹ thuật, vật tư y tế, chi phí giường bệnh và các chi phí khác mà thực tế người bệnh không sử dụng để chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế.

Trường hợp này thường áp dụng đối với người làm trong các cơ sở khám chữa bệnh, bệnh viện, có thể trực tiếp các động đến hồ sơ bệnh án, đơn thuốc, hoá đơn viện phí của người khám chữa bệnh bảo hiểm y tế.

  • Giả mạo hồ sơ, thẻ bảo hiểm y tế hoặc sử dụng thẻ bảo hiểm y tế được cấp khống, thẻ bảo hiểm y tế giả, thẻ đã bị thu hồi, thẻ bị sửa chữa, thẻ bảo hiểm y tế của người khác trong khám chữa bệnh hưởng chế độ bảo hiểm y tế trái quy định.

Đây là trường hợp người bệnh hoặc các đối tượng phạm tội sử dụng giả mạo hồ sơ để được cấp thẻ bảo hiểm y tế, hoặc sử dụng các thẻ bảo hiểm y tế giả, không có giá trị để khám chữa bệnh, trục lợi từ quỹ bảo hiểm y tế.

Ví dụ, A không thuộc đối tượng hộ nghèo nhưng làm giả hồ sơ giấy tờ để được cấp miễn phí thẻ bảo hiểm y tế với mã  “HN” cho hộ nghèo, quyền lợi khám chữa bệnh là được bảo hiểm y tế thanh toán 100% chi phí khám chữa bệnh thuộc phạm vi chi trả bảo hiểm y tế, rồi sau đó A dùng thẻ bảo hiểm y tế này để đi khám chữa bệnh nhiều lần, số tiền bảo hiểm y tế thanh toán lên đến 15 triệu đồng, hành vi của A có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 200 triệu đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm

Người phạm tội thuộc một trong các trường hợp dưới đây thì có thể bị phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 200 triệu đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

  • Có tổ chức.

Tức là hành vi gian lận bảo hiểm y tế của người phạm tội đã có sự chuẩn bị, lên kế hoạch từ trước, có thể được thực hiện theo nhóm nhiều người đã được bàn bạc với nhau.

  • Có tính chất chuyên nghiệp.

Đây là trường hợp người phạm tội thực hiện hành vi gian lận bảo hiểm y tế từ 05 lần trở lên (không phân biệt đã bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay chưa bị truy cứu trách nhiệm hình sự, nếu chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc chưa được xóa án tích) và coi đây như là nghề nghiệp chính tạo ra thu nhập để sinh sống, số tiền trục lợi được từ việc gian lận bảo hiểm y tế là nguồn thu nhập chính của người phạm tội.

  • Chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng.
  • Gây thiệt hại từ 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng.
  • Dùng thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt.

Đây là trường hợp người phạm tội trong quá trình thực hiện gian lận bảo hiểm y tế đã dùng thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt như là sử dụng công nghệ cao, móc nối với người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan nhà nước, hoặc dùng các thủ đoạn gian dối, mánh khóe khác để tiêu hủy chứng cứ, che giấu hành vi phạm tội, tránh việc kiểm soát của cơ quan chức năng, gây khó khăn cho việc phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm.

Trong khung hình phạt này, tái phạm nguy hiểm tức là người phạm tội trước đó đã từng tái phạm, chưa được xóa án tích mà lại thực hiện hành vi phạm tội do cố ý.

Tội gian lận bảo hiểm y tế sẽ bị áp dụng hình phạt gì?
Tội gian lận bảo hiểm y tế sẽ bị áp dụng hình phạt gì?

Phạt tù từ 05 năm đến 10 năm

Người phạm tội bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm trong trường hợp:

  • Chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế 500 triệu đồng trở lên.
  • Gây thiệt hại 500 triệu đồng trở lên.

Có thể thấy số tiền người phạm tội gây chiếm đoạt hoặc thiệt hại cho quỹ bảo hiểm y tế của Nhà nước càng lớn, mức hình phạt của người phạm tội càng cao. Các yếu khác như là việc người phạm tội thực hiện phạm tội chuyên nghiệp, có tổ chức hay các thủ đoạn trong quá trình thực hiện phạm tội cũng là những yếu tố được xét đến khi xác định khung hình phạt của tội phạm này.

Hình phạt bổ sung

Ngoài hình phạt chính thì người phạm tội gian lận bảo hiểm y tế còn có thể phải chấp hành 2 hình phạt bổ sung là:

  • Phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng.
  • Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định trong khoảng thời gian từ 01 năm đến 05 năm.

Bộ luật Hình sự hiện nay đã có chế tài xử phạt nghiêm khắc đối với hành vi gian lận bảo hiểm y tế.

Tuy nhiên để xác định hình phạt chính xác còn cần phải căn cứ vào các yếu tố khác của vụ án, như các tình tiết tăng nặng, hoặc tình tiết giảm nhẹ của người phạm tội.

Người phạm tội thuộc trường hợp áp dụng mức khung hình phạt cao vẫn có thể được giảm nhẹ hơn nếu chủ động khắc phục hậu quả hoặc thêm nhiều tình tiết giảm nhẹ khác tuỳ vụ án. Hoặc nếu bạn có những tình tiết tăng nặng theo Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017, bạn có thể phải chịu hình phạt cao nhất trong khung hình phạt trên.

Do vậy, để có thể xác định các tình tiết giảm nhẹ, hoặc các tình tiết có lợi khác để giảm bớt hình phạt bạn nên tìm đến những văn phòng luật sư hay công ty luật uy tín hoặc những Luật sư có kinh nghiệm dày dặn để thực hiện hỗ trợ, bào chữa.

Như tại Luật Quang Huy của chúng tôi, các Luật sư đều là những người có kinh nghiệm nhiều năm trong lĩnh vực giải quyết các vụ án hình sự.

Để được hỗ trợ nhanh nhất, bạn có thể liên hệ cho chúng tôi qua Tổng đài 19006588.


Cấu thành tội phạm của tội gian lận bảo hiểm y tế

Chủ thể của tội gian lận bảo hiểm y tế

Chủ thể của tội gian lận y tế là cá nhân phạm tội.

Có thể chia thành hai đối tượng chính là chủ thể của tội phạm này đó là:

  • Những người sử dụng dịch vụ bảo hiểm y tế: Là những người có thể giả mạo hồ sơ, giả mạo thẻ bảo hiểm y tế để đi khám chữa bệnh, từ đó gian lận tiền bảo hiểm y tế.
  • Những người đang làm việc trong các bệnh viện, cơ sở y tế, cơ quan bảo hiểm: Đây là nhóm chủ thể đặc biệt, chỉ những người có chức vụ quyền hạn trong các cơ sở y tế, cơ sở khám chữa bệnh, bệnh viện, cơ quan bảo hiểm mới có thể lập hồ sơ bệnh án, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng thêm số lượng hoặc loại thuốc, dịch vụ kỹ thuật, vật tư y tế, chi phí giường bệnh và các chi phí khác để trục lợi.

Những người này phải có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự và tuổi từ đủ 16 tuổi trở lên. Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi sẽ không phải chịu trách nhiệm hình sự về tội danh này.

Khách thể của tội gian lận bảo hiểm y tế

Khách thể của tội gian lận bảo hiểm y tế là trật tự quản lý kinh tế, cụ thể là trật tự quản lý trong lĩnh vực bảo hiểm y tế.

Đối tượng tác động trực tiếp chính là quyền và lợi ích của người bệnh tham gia bảo hiểm, người dân, người lao động đóng tiền để hưởng chế độ khám chữa bệnh bảo hiểm.

Đối tượng tác động gián tiếp là sự ổn định, an toàn của chính sách phúc lợi, an sinh xã hội, sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước.

Mặt khách quan của tội gian lận bảo hiểm y tế

Về hành vi phạm tội

Hành vi khách quan của tội phạm này được thể hiện qua 2 loại hành vi, đó là:

  • Lập hồ sơ bệnh án, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng thêm số lượng hoặc loại thuốc, dịch vụ kỹ thuật, vật tư y tế, chi phí giường bệnh và các chi phí khác mà thực tế người bệnh không sử dụng để chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế.
  • Giả mạo hồ sơ, thẻ bảo hiểm y tế hoặc sử dụng thẻ bảo hiểm y tế được cấp khống, thẻ bảo hiểm y tế giả, thẻ đã bị thu hồi, thẻ bị sửa chữa, thẻ bảo hiểm y tế của người khác trong khám chữa bệnh hưởng chế độ bảo hiểm y tế trái quy định.

Hậu quả

Hậu quả của tội gian lận bảo hiểm y tế đó là gây thiệt hại về tài sản cho Nhà nước, cụ thể là cho quỹ bảo hiểm y tế. Cơ quan bảo hiểm phải trả những khoản tiền bảo hiểm y tế không đúng so với thực tế, dẫn đến rối loạn trong việc chi trả bảo hiểm.

Hậu quả về vật chất là dấu hiệu bắt buộc để xét có cấu thành tội gian lận bảo hiểm y tế hay không. Cụ thể số tiền chiếm đoạt số tiền bảo hiểm y tế tối thiểu từ 10 triệu đồng hoặc gây thiệt hại từ 20 triệu đồng trở lên thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Cấu thành tội phạm của tội gian lận bảo hiểm y tế
Cấu thành tội phạm của tội gian lận bảo hiểm y tế

Mặt chủ quan của tội gian lận bảo hiểm y tế

Tội gian lận bảo hiểm y tế được thực hiện với lỗi cố ý, tức là người phạm tội nhận thức rõ về hành vi của mình là trái quy định pháp luật, nhưng vẫn thực hiện hành vi gian dối để hưởng chế độ bảo hiểm y tế, thấy trước được hậu quả của hành vi gian dối và mong muốn cho hậu quả đó xảy ra.

Mục đích của người phạm tội có thể là để thu lợi, chiếm đoạt tiền từ quỹ bảo hiểm y tế, hoặc để không phải trả tiền khám chữa bệnh cho bệnh viện khi sử dụng dịch vụ khám chữa bệnh thay vào đó là gian lận để bảo hiểm phải chi trả.

Để xác định chính xác một vụ việc có phải truy cứu trách nhiệm hình sự hay không, bạn phải xem xét kỹ các dấu hiệu cấu thành tội phạm.

Nếu không có đủ các yếu tố cấu thành tội phạm đã nêu trên thì sẽ không bị truy cứu về tội gian lận bảo hiểm y tế theo Điều 215 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017.

Nếu cần tư vấn để biết trường hợp của bạn hay người thân của bạn có đủ yếu tố cấu thành tội gian lận bảo hiểm y tế hay không, bạn cũng có thể liên hệ cho chúng tôi qua Tổng đài 19006588.


Cơ sở pháp lý

  • Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung 2017.
  • Luật Bảo hiểm y tế 2008, sửa đổi, bổ sung 2014.
  • Nghị quyết 05/2019/NQ-HĐTP Hướng dẫn áp dụng Điều 214 về tội gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, điều 215 về tội gian lận bảo hiểm y tế và điều 216 về tội trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động của Bộ luật Hình sự.

Nội dung bài viết trên đây là toàn bộ thông tin liên quan đến Hình phạt áp dụng cho tội gian lận bảo hiểm y tế quy định pháp luật hiện hành.

Nếu bài viết chưa cung cấp đầy đủ được thông tin đến bạn hoặc bạn còn những thắc mắc có liên quan đến vấn đề này, đừng ngần ngại, hãy liên hệ trực tiếp tới Tổng đài tư vấn luật Hình sự trực tuyến qua HOTLINE 19006588 của Luật Quang Huy.

Với vai trò là một công ty có kinh nghiệm là Luật sư biện hộ cho nhiều vụ án Hình sự trong cả nước Luật Quang Huy luôn luôn sẵn sàng hỗ trợ cho bạn.

Trân trọng./.


 

Hãy chia sẻ bài viết này vì nó hữu ích và hoàn toàn miễn phí bạn nhé!

phone-call

HỎI ĐÁP QUA ĐIỆN THOẠI

Scroll to Top